20-03-2009

NVIDIA ION - idealne połączenie?

Jak już pewnie wiecie z newsów, kilka dni temu do naszej redakcji trafiła referencyjna platforma NVIDIA ION, którą gigant graficzny stworzył w celu promocji swojego rozwiązania bazującego na procesorze Intel Atom. Dla nikogo nie jest tajemnicą, że Intel jest niepocieszony faktem łączenia procesora Atom z innym chipsetem, dlatego co jakiś czas torpeduje pomysł NVIDIA, nie mniej jednak wszystko wskazuje na to, że rozwiązanie to pojawi się na rynku, choć prawdopodobnie będzie droższe od komputerów bazujących tylko na komponentach Intela. Na dzień dzisiejszy możemy tylko spekulować, że różnica zamknie się w widełkach 50-100 USD (170 - 350 PLN), co przy cenach rzędu 1000-1500 PLN za gotowe rozwiązania (netbooki i nettopy) nie jest wcale takim małym kosztem. Ale wróćmy do samego IONa, jak już wspominałem NVIDIA połączyła procesor Intel Atom z własnym chipsetem MCP79, który wyposażony jest w zintegrowany rdzeń graficzny GeForce 9400M. To nie jedyne korzyści, w porównaniu do aktualnie spotykanego w netbookach chipsetu Intel 945GSE, MCP79 oferuje więcej portów SATA i eSATA, więcej portów USB 2.0 oraz cyfrowe wyjścia HDMI i DL-DVI. Możliwość podłączenia IONa do domowego zestawu kina domowego to nie przypadek, bo firma obiecuje, że dzięki sprzętowemu wspomaganiu odtwarzania filmów HD realizowanego przez PureVideo HD w GeForce 9400M, platforma jest w stanie zapewnić bezproblemowe odtwarzanie filmów zapisanych nawet w rozdzielczości 1080p. Jak wiecie zapewne z naszych poprzednich recenzji netbooków, Intel Atom w normalnych warunkach ledwo radzi sobie z rozdzielczością 720p, dlatego też do recenzji przystępuje pełen nadziei, że ION może okazać się idealnym systemem HTPC o niskim poborze energii, niewielkich rozmiarach i sporych możliwościach, który może sprawdzić się również w netbookach. Zapraszam do lektury recenzji.

INFORMACJE OGÓLNE

Na początek dokładna specyfikacja zestawu, który dotarł do naszej redakcji. NVIDIA dysponuje różnymi wersjami tej platformy, wyposażonymi w procesory Atom 230 lub 330 (dwurdzeniowy). My otrzymaliśmy model jednordzeniowy oznaczony numerkiem 230, który jest bliźniaczą konstrukcją do N270, czyli Atoma montowanego w większości netbooków. Ponadto mamy tutaj pamięć DDR3 (MCP79 obsługuje zarówno DDR2 jak i DDR3) oraz 2.5 calowy dysk 7200RPM. Zestaw portów jak na tak małą konstrukcję również jest bardzo imponujący (co zobaczycie także na zdjęciach poniżej), a ponadto w środku obudowy znajdziemy jeszcze jeden port Serial ATA.

NVIDIA ION

Tak przedstawia się schemat blokowy samego chipsetu, możliwości są spore, choć w przypadku IONa znacznie ograniczone przez niewielkie rozmiary.

ION to tylko referencyjna platforma, która prawdopodobnie nigdy nie trafi do sprzedaży i jest jedynie przykładem, jak mogą wyglądać gotowe produkty na niej bazujące, dlatego nie warto przywiązywać większej wagi do jej wyglądu. Na dzień dzisiejszy wiadomo tylko, że prawdopodobnie Acer stworzy urządzenie bazujące na tym rozwiązaniu, jednak jego premiery nie możemy się raczej spodziewać wcześniej jak w czerwcu.

Niewielka czarna skrzynka, nie jest może szczytem gustownego designu, nie mniej jednak nie o to tu chodzi, najważniejsze, że w tak niewielkim urządzeniu udało się pomieścić tak dużo.

Jak wspominałem, zestaw portów jest pierwszorzędny i pod tym względem platforma ION nie ustępuje nawet komputerom stacjonarnym. Do dyspozycji mamy w zasadzie wszystko co potrzebne, łącznie z HDMI, Dual Link DVI oraz gigabitową sieciówką. Nie ma również problemu z rozbudowaniem powierzchni dyskowej dzięki portom eSATA oraz USB, co jest istotne jeśli chcielibyśmy wykorzystać IONa jak mini zestaw HTPC. Zajrzyjmy zatem jeszcze do środka.

Po zdjęciu górnej pokrywy ukazuje nam się sporych rozmiarów aluminiowy radiator, który chłodzony jest dodatkowo niewielkim wiatraczkiem. Pod spodem znajduje się procesor Intel Atom oraz chipset z zintegrowanym rdzeniem graficznym. To właśnie ta mniejsza płytka na górze, to właściwa płyta główna w formacie Pico-ITX (7.5 x 10 cm), która wyposażona została w port SATA, slot na pamięci DDR3 (standard SO-DIMM) oraz wyjścia video i sieciowe. Dodatkowe porty rozszerzeń obsługiwane są przez "kartę-córkę" (daughterboard), która wyposażona została również w port Serial ATA dla dysków 2.5 cala.

Płyta główna - źródło: NVIDIA

I dodatkowa "płyta-córka" - źródło: NVIDIA

TESTY WYDAJNOŚCI

W testach wydajności dotyczących procesora nie powinno być większych rozbieżności w stosunku do wyników zwykłego Atoma N270. Dla porównania na wykresach umieściliśmy wyniki platformy Acer Aspire One z chipsetem Intel 945GSE. Warto w tym przypadku przy porównywaniu wyników wziąć również pod uwagę fakt, że ION pracował pod kontrolą systemu Windows Vista, a Aspire One pod Windows XP. Na początek jednak kilka zrzutów z CPU-Z i GPU-Z.

Kliknij aby powiększyć

Nad zrzutem ekranu z GPU-Z warto się nieco dłużej zatrzymać. Jak widać, GeForce 9400M taktowany jest w tym przypadku zegarem 450MHz dla rdzenia i 1100MHz dla jednostek cieniowania, których posiada 16. NVIDIA nie zdecydowała się na zamontowanie dedykowanej pamięci dla tego układu, dlatego też korzysta on z pamięci systemowej, której wykorzystuje 256MB. W zasadzie to pod każdym względem jest to lepszy układ niż GMA 950 spotykany w netbookach i teoretycznie powinien pozwolić nawet na uruchomienie nieskomplikowanych starszych gier.

WYDAJNOŚĆ OGÓLNA

Moje powyższe słowa potwierdza natychmiast 3DMark 2001 SE, który mimo, że jest już dosyć leciwym testem to doskonale pokazuje różnice jaka dzieli obie platformy w trybie graficznym. Wynik ponad dwukrotnie wyższy to nie jest przypadek.

Przy okazji sprawdziliśmy również jak ION poradzi sobie z grą Doom 3, okazuje się, że nawet w ustawieniach jakości na High i w rozdzielczości 1024x768 pikseli możemy sobie spokojnie pograć i zaczerpnąć multimedialnej rozrywki.

7-Zip oraz WinRAR mierzą głównie wydajność procesora, dlatego rozbieżności pomiędzy bliźniaczymi konstrukcjami praktycznie nie ma.

Reszta naszych standardowych benchmarków również nie odnotowuje żadnych różnic, pomimo różnych systemów operacyjnych i pamięci DDR2 vs DDR3, różnice w wydajność są w granicach błędu statystycznego.

SuperPi ostatecznie potwierdza nam, że Atom 230 to to samo co N270, dlatego też zobaczmy jeszcze tylko jak wypada na tle konkurencji dysk i przejdźmy do bardziej realistycznych testów (tak, tak zaraz zobaczymy jak sobie radzi z HD ;-) ).

WYDAJNOŚĆ DYSKU

Dysk zamontowany w tej referencyjnej konstrukcji to jeden z najszybszych modeli HDD 2.5 cala, czyli Seagate Momentus 7200.2 o pojemności 200GB, dlatego pewnie nikogo nie zdziwią lepsze osiągi niż modelu montowanego w Aspire One, który talerzami kręci tylko z prędkością 5400RPM.

Pomimo zdawałoby się sporej zmiany jaką daje szybszy dysk, różnice nie są powalające, aczkolwiek widoczne. Nie mniej jednak na końcowe wyniki testów większego wpływu nie mają. Czasów uruchomienia i wyłączenia komputera nie podajemy z kilku względów, przede wszystkim są to różne systemy operacyjne, a ponadto ION w takiej wersji to nie jest platforma, która trafi do masowej sprzedaży.

WYDAJNOŚĆ ODTWARZANIA FILMÓW HD

Ta część recenzji, ma chyba największe znaczenie z funkcjonalnego punktu widzenia. Oto NVIDIA zapowiada płynne odtwarzanie filmów HD nawet w rozdzielczości 1080p przez malutką skrzyneczkę, która przy zużyciu energii na poziomie 30W jest również pełnoprawnym komputerem i kandydatem na domowy system HTPC. Zobaczmy zatem jak to wygląda w praktyce. Z technicznego punktu widzenia mamy tutaj wszystko co potrzeba, czyli eSATA/USB do podłączenia zewnętrznego dysku lub napędu Blu-ray/HD-DVD, technologię sprzętowego wspomagania odtwarzania filmów zakodowanych w formatach MPEG-2 HD, VC-1 oraz H.264 (MPEG-4 AVC), czyli PureVideo HD trzeciej generacji oraz port HDMI do podłączenia zewnętrznego odbiornika. W tym momencie warto również dodać, że zarówno przez HDMI jak i DVI, ION jest w stanie wysłać obraz i dźwięk w jakości LPCM 7.1, co jest rzadko spotykane w tego typu urządzeniach. Ponadto nic nie stoi na przeszkodzie aby nasz zestaw głośników podpiąć poprzez wyjścia analogowe czy poprzez wyjście optyczne. Jednym słowem w teorii wszystko jest w jak najlepszym porządku i zapowiada się bardzo obiecująco. Testowa platforma została wyposażona w program PowerDVD w wersji 8, który obsługuje najnowszą wersję PureVideo HD i wzbogacony jest o specjalne optymalizacje pod kątem IONa, a dodatkowo NVIDIA sugeruje nam wykorzystanie dostarczonego trailera filmu Mroczny Rycerz zapisanego w rozdzielczości 1080p. Na pierwszy ogień może być, zapraszam zatem Was do obejrzenia pierwszego filmiku gdzie porównałem płynność odtwarzania z włączonym PureVideo HD i bez tej opcji. Komentarz tworzony był "na żywo" dlatego wybaczcie pewne kolokwialne sformułowania ;-).

W zasadzie dodatkowy komentarz jest zbędny, zysk z zastosowania PureVideo HD widoczny jest gołym okiem, bez tej technologii oglądanie trailera o stosunkowo niskim bitrate jak na 1080p (10-15 Mbps) jest niemożliwe, a po zaaplikowaniu tej technologii użycie procesora spada do 20-25% i nie ma żadnych zgubionych ramek czy zatrzymań obrazu, po prostu pięknie.

Ale przecież nie może być zbyt pięknie, NVIDIA prawdopodobnie nie bez kozery sugeruje wykorzystanie akurat tego trailera, dlatego też razem z moim redakcyjnym kolegą Antonim Woźniakiem postanowiliśmy sprawdzić jak ION poradzi sobie z odtwarzaniem filmów zapisanych na krążkach HD-DVD oraz Blu-ray, gdzie poza większym bitrate, wchodzi jeszcze obciążenie procesora przez konieczność dekodowania zabezpieczeń płyt. W celu zbadania tych właściwości powstało prowizoryczne stanowisko testowe widoczne na zdjęciach poniżej.

Sprawdziliśmy zarówno firmy zapisane na płytach HD-DVD jak i krążki Blu-ray, które oferowały materiał zakodowany w VC-1, MPEG-2 HD oraz MPEG-4 AVC i bitrate od 20 do nawet miejscami 60 Mbps. Nie mniej jednak zanim wydamy jakikolwiek komentarz, zachęcam do obejrzenia drugiego, nieco już krótszego i pozbawionego nudnego komentatora, filmiku przedstawiającego płynność odtwarzania kilku filmów.

Zacznijmy może od HD-DVD, jak widzieliście mam nadzieje na filmie, w przypadku tego formatu nie ma żadnych większych problemów. Sprawdzane przez nas filmy to między innymi "Wyspa" oraz "Jestem legendą", które zakodowano za pomocą VC-1, a ich bitrate z racji ograniczeń tego formatu nie przekracza 30 Mbps. Okazuje się, że nawet jeśli obciążenie procesora skacze do 100%, to płynność odtwarzania jest ciągle zachowana i nie odnotowaliśmy praktycznie żadnych problemów, nawet jeśli jednocześnie z obrazem odtwarzana była najlepsza jakościowo ścieżka audio. Sytuacja jednak diametralnie zmienia się gdy zaczynamy odtwarzanie filmów Blu-ray. Praktycznie wszystkie wydania w tym formacie przekraczają miejscami bitrate 30 Mbps, który wydaje się być granicą dla tego co potrafi znieść GeForce 9400M. W zasadzie w przypadku wszystkich sprawdzanych przez nas filmów nie ma mowy o żadnym oglądaniu, obraz nie jest może tak zwanym pokazem "slideshow" jednak do płynności bardzo mu daleko. Sytuacja nieco poprawia się jeśli przełączymy się na ścieżkę dźwiękową niższej jakości (niższy bitrate), jednak i to niewiele pomaga. W zasadzie przy zastosowaniu PowerDVD 8 w miarę płynnie udało nam się odtworzyć tylko dosyć już stary film "Królestwo", który zakodowany jest w MPEG-2 HD. Wszelkie próby uruchomienia nowych tytułów jak "X-Men 3" czy "Mroczny Rycerz", gdzie bitrate w niektórych scenach sięga nawet 60 Mbps kończyły się brakiem płynności. Być może nie jest to nawet spowodowane przez wydajność samego PureVideo HD, ale swój udział ma zapewne również procesor Intel Atom, który sporo musi się napracować przy dekodowaniu zabezpieczeń płyty.

Do tego dochodzi jeszcze kolejny aspekt, czyli brak obsługi PureVideo HD dla takich kodeków jak x.264, którym kodowane jest wiele filmów dostępnych w kontenerach MKV czy MP4 i nie chodzi tu tylko filmy wątpliwego pochodzenia, ale również trailery filmów udostępnianych na oficjalnych stronach. W takim przypadku ION nic nam nie daje i jesteśmy zdani na marną wydajność Atoma, co w praktyce równa się klatkowaniu obrazu i niemożności obejrzenia czegokolwiek. W tym aspekcie NVIDIA powinna nieco popracować jeśli chce zwojować rynek miniaturowych zestawów HTPC, które przy niskiej cenie, niewielkiej obudowie oraz niskiemu zużyciu energii mają szanse zaistnieć w dużej liczbie gospodarstw domowych. Być może pośrednim rozwiązaniem będzie zastosowanie dwurdzeniowego procesora Atom 330, jednak na dzień dzisiejszy nie ma testów potwierdzających, że taki układ poradziłby sobie z materiałem 1080p, dlatego na dzień dzisiejszy ION konkurencją dla coraz popularniejszych "netplayerów" jeszcze nie jest.

SUPLEMENT

Okazuje się, że jeśli chodzi o możliwość odtwarzanie plików w kontenerach MKV, MP4 czy OGM, ION nie stoi jednak na straconej pozycji. Jak zwróciliście nam uwagę w komentarzach najnowsza wersja sterowników ForceWare 182.08 pozwala na wykorzystanie technologii CUDA do dekodowania materiału HD dzięki kodekowi CoreAVC. Wersji dla układów mobilnych oficjalnie jeszcze nie ma, ale istnieje możliwość zmodowania tradycyjnych sterowników i zainstalowania ich na komputerze z mobilnym układem graficznym. Korzystając z faktu, że ION stał jeszcze na moim biurku, sprawdziłem, jak to działa. Mod sterowników sprowadza się do dwóch kliknięć myszką, podobnie też uruchomienie obsługi technologii CUDA, które realizuje się przez zaznaczenie jednej opcji podczas instalacji CoreAVC. Po tych zabiegach wreszcie możliwe staje się płynne odtwarzanie filmów zapisanych nawet w rozdzielczości 1080p i to przy wykorzystaniu procesora na poziomie 50%. Tym samym gdy tylko pojawią się oficjalne sterowniki dla układów mobilnych w tej wersji, ION stanie się jedną najciekawszych platform jeśli chodzi o domowe HTPC. Oczywiście trzeba jeszcze zaznaczyć, że CoreAVC to płatny kodek, jednak w wersji standardowej kosztuje niespełna 8 USD, więc możliwości jakie daje, można w tej cenie jeszcze usprawiedliwić.

ZUŻYCIE ENERGII

Skoro już jesteśmy w temacie zużycia energii to tu trzeba przyznać NVIDII, że spisała się bardzo dobrze. Cała platforma w trybie Idle pobiera 23W według wskazań miernika, co przy szacowanym TDP 12W dla samego chipsetu MCP79 jest wynikiem imponującym. Maksymalnie podczas odtwarzania filmów w rozdzielczości 1080p i z włączonym PureVideo HD, pobór energii sięgnął 30W, co macie dodatkowo przedstawione na wykresie poniżej. Liczby naprawdę przyjemne i trend na pewno jest pozytywny.

PODSUMOWANIE

Czas zatem podsumować nasze kilkudniowe zmagania. Nie ulega wątpliwości o ION to ogromny krok w przód w stosunku do aktualnie oferowanych netbooków i nettopów, wzrost wydajności jaki oferuje nam chipset MCP79 dzięki zastosowaniu układu graficznego GeForce 9400M, jest zauważalny nie tylko w grach, ale przede wszystkim w funkcjach multimedialnych. ION to właśnie taka niewielka oszczędna platforma multimedialna, która pozwala na coś więcej niż tylko sprawdzenie poczty, prace w edytorze tekstu i przeglądanie stron WWW. Szeroki wachlarz portów, HDMI, niewielkie rozmiary i zużycie energii na poziomie 30W to główne argumenty przemawiające na korzyść tego rozwiązania. Nie mniej jednak nie ma rozwiązań idealnych. PureVideo HD owszem sprawdza się w wielu zastosowaniach, pozwala na płynne odtwarzanie filmów zapisanych na krążkach HD-DVD, ale niestety odpada jeśli chcemy komfortowo obejrzeć film Blu-ray, a jest to jedno z flagowych haseł NVIDII, reklamujących tą niewielką platformę. Według testów opublikowanych na zachodnich serwisach, w swoich spostrzeżeniach nie jesteśmy odosobnieni i w zasadzie jedynym sposobem, który zapewnia jako taką płynność odtwarzania jest konieczność zripowania płyty Blu-ray na dysk twardy. I można chyba na to przymknąć oko, jeśli weźmiemy pod uwagę, że ION pozwala również na płynne odtwarzanie plików z materiałem w wysokiej rozdzielczości w takich kontenerach jak MKV czy MP4 czy nawet AVI, przy wykorzystaniu CoreAVC. Do premiery zostało jeszcze sporo czasu, który panowie z "zielonej korporacji" powinni czynnie spożytkować i dopracować swoje maleństwo tak, aby gdy trafi na rynek oferowało nam to co obiecuje się w ulotkach reklamowych (czyli np. przygotować sterowniki umożliwiającej włączenie technologii CUDA w CoreAVC). Odpowiadając na pytanie postawione w tytule, połączenie NVIDIA + Atom jest bardzo dobre i do ideału brakuje mu naprawdę niewiele.

Kamil "Mayor" Pieczonka

Komentarze (56)

___________________________
Więcej artykułów