25-07-2007
AMD-ATI RADEON HD 2400 / HD 2600 - CZ. II
W pierwszej części kontynuowanego artykułu miałem okazję przedstawić Wam teoretyczne możliwości kart Radeon HD 2400/2600 oraz charakterystykę poszczególnych modeli uzupełnioną o testy
karty 2400XT. Jak się okazało najszybszy spośród najwolniejszych Radeonów pomimo wielkich nadziei w nim pokładanych nie zachwycił, a wszystko to za sprawą naprawdę przeciętnej wydajności. Zdecydowanie lepiej pod tym względem zapowiadała się gama modeli HD 2600. W porównaniu do kart Radeon HD 2400 zostały one wyposażone w trzykrotnie większą ilość jednostek
zunifikowanych oraz dwukrotnie szerszą szynę pamięci. Dzięki poniższej
publikacji będziecie mogli się zapoznać z osiągami dwóch kart z serii HD 2600, konkretnie zaś Radeonami HD 2600XT wyposażonymi w pamięci GDDR3 oraz wysokotaktowanymi pamięciami GDDR4. Zapraszam!
CO W KRZEMIE PISZCZY
Seria kart HD 2600 to łącznie dwa modele - PRO i XT - przy czym szybsza wersja XT występuje w dwóch wariantach - z pamięciami GDDR3 i z wyżej taktowanymi GDDR4. Wszystkie trzy karty korzystają z tego samego rdzenia wyposażonego w 24 superskalarne jednostki zunifikowane, dwa bloki adresujące i filtrujące tekstur i jedną jednostkę RBE (Render Back-End). Z pamięcią wszystkie trzy karty komunikują się przy użyciu 128-bitowej magistrali danych. Model HD 2600PRO taktowany jest zegarem 600MHz dla rdzenia i 800MHz dla pamięci. W przypadku obu modeli XT taktowanie rdzenia będzie wynosić 800MHz, podczas gdy taktowanie pamięci będzie zależne od wersji karty. Tańsza wersja wyposażona jest w pamięci GDDR3 taktowane zegarem 1400MHz, droższy model posiada pamięci GDDR4 pracujące z zegarem 2200MHz. Bezpośrednimi rywalami Radeonów HD 2600 są karty GeForce 8500GT/8600GT.
Zaprezentowane przez AMD-ATI karty od strony technicznej nie powalają na kolana, w szczególności gdy świadomi jesteśmy tego, iż specyfikacji kart Radeon HD tak naprawdę nie można bezpośrednio porównywać z kartami GeForce 8. Bez problemu można jednak zauważyć, że niskobudżetowe rozwiązania AMD-ATI spotkały równie ostre cięcia jak karty GeForce 8400/8500/8600. Na szczęście udało im się zachować wszystkie najciekawsze cechy rodziny HD - wśród nich, prócz sprzętowej obsługi DirectX 10, odnajdziemy:
CUSTOM FILTER ANTI-ALIASING (CFAA)
W pełni programowalna metoda wygładzania krawędzi umożliwiająca wygładzanie z dwudziestoczterokrotnym próbkowaniem (CFAAx24) dzięki zastosowaniu różnych wersji filtrów. Standardowe wygładzanie krawędzi opiera się na filtrach pudełkowych (BOX) przez co ilość pobieranych informacji jest ograniczona i często nieefektywna. AMD-ATI dzięki zastosowaniu dodatkowych filtrów takich jak NARROW-TENT i WIDE-TENT, obejmujących swoim obszarem większą część obrazu, gwarantuje zwiększoną skuteczność wygładzania. I tak by uzyskać tryb np. 12xCFAA ustawiamy FSAA na x4 i wybieramy w CCC (Catalyst Control Center) filtr NARROW-TENT. By uzyskać CFAAx16 wystarczy zmiana filtru na WIDE-TENT. Zaletą programowalnego wygładzania krawędzi jest jego nieograniczona elastyczność i możliwość tworzenia nowych, bardziej efektywnych dla danej gry, trybów. W przypadku Radeona HD 2400 tryb wygładzania krawędzi został ograniczony do x4.
NATYWNA OBSŁUGA CROSSFIRE
Seria kart Radeon HD umożliwia pracę dwóch kart w trybie CrossFire i podobnie jak w przypadku kart X1950Pro/X1950GT nie wymagana jest karta typu Master. Podobnie jak w przypadku kart NVIDII i trybu SLI wymagane jest jedynie połączenie dwóch kart AMD-ATI Radeon HD dwoma specjalnymi mostkami. Każdy z nich odpowiada za komunikację w jednym kierunku co ma umożliwić
osiągnięcie optymalnej wydajności.
SPRZĘTOWA OBSŁUGA TESSELACJI
Karty Radeon HD 2000 posiadają w pełni programowalną jednostkę odpowiedzialną za obsługę procesu teselacji. I choć jednostka ta jest wzorowana na analogicznej konstrukcji znanej z konsoli XBOX360 to sam proces teselacji w świecie komputerowej grafiki 3D jest domeną ATI od czasów premiery Radeona 8500, kiedy to zaprezentowano technologię TruForm. I choć idea
jak oraz sama zasada działania są wręcz genialne i szeroko stosowane np. w przemyśle filmowym a efekty imponujące to niestety na chwilę obecną należy to traktować jako ciekawostkę. Od czasu TruForm ATI przy każdej możliwej okazji prezentuje olbrzymie możliwości tesselacji i jej wpływ na jakość generowanej sceny 3D - niestety ilość gier wykorzystujących tą technologię od początku jej istnienia jest śladowa, przy czym żadna z nich nie oferowała ani zdecydowanie wyższej wydajności ani też nieporównywalnie lepszej jakości sceny 3D. W
chwili obecnej implementacja tesselacji ma być zdecydowanie łatwiejsza a sam proces dużo bardziej efektywny - to jednak tylko obietnice, które być może spełnią się z biegiem czasu.
UNIFIED VIDEO DECODER
Unified Video Decoder (w skrócie UVD) jest odpowiednikiem Pure Video HD w wykonaniu AMD-ATI. Jest to dedykowana jednostka wbudowana w GPU zajmująca się przetwarzaniem strumienia wideo skompresowanego za pomocą kodeków VC-1 lub H.264/AVC stosowanych przy materiale HD. Podobnie jak w przypadku rozwiązania NVIDII jednostka UVD jest w stanie zdekodować cały materiał wideo bez użycia CPU. Według AMD-ATI do zalet UVD należy zapewne dodatkowa obsługa kodeka VC1 (karty NVIDII wyposażone w PureVideo HD drugiej generacji przy kodeku VC1
zaciągają do 'pracy' również CPU). W pełni funkcjonalne UVD wyposażone są jedynie karty HD 2400 / HD 2600 - podobnie jak w przypadku NVIDII topowe modele (GeForce 8800, Radeon HD 2900XT) nie posiadają sprzętowego wsparcia dekodowania materiału HD.
ZINTEGROWANY KONTROLER AUDIO DLA HDMI
Kolejną ciekawostką jest zintegrowany na karcie kontroler audio używany w przypadku podłączenia monitora, telewizora bądź projektora za pomocą kabla HDMI. Zintegrowany kontroler jest używany tylko w wypadku podłączenia kabla HDMI (poprzez specjalną przejściówkę DVI-HDMI dołączaną do karty) i zapewnia kartom Radeon HD 2000 zgodność z standardem wyznaczonym przez system Windows Vista Premium, który zakłada, że żadne z wyjść audio nie może być dzielone. Kodek audio wspiera dźwięk w formacie 5.1 (Dolby Digital i DTS). Rozwiązanie to daje pewną swobodę i na pewno ucieszy posiadaczy odbiorników z złączem HDMI.
AMD-ATI RADEON HD 2600XT GDDR4
SUGEROWANA CENA DETALICZNA: ~500PLN
Pierwsza z prezentowanych kart to referencyjna konstrukcja wyposażona w 256MB pamięci GDDR4. Jej taktowanie ustalono na poziomie 2200MHz (efektywnie), całości dopełnia zaś rdzeń RV630 pracujący z zegarem 800MHz. Tak taktowne są również 24 superskalarne zunifikowane jednostki wykonawcze. Kwota jaką przyjdzie nam wyłożyć z kieszeni na tą kartę oscyluje w granicach
500PLN.
Sama karta jak na produkt z tego segmentu prezentuje się okazale. Bazuje ona na bardzo długim PCB, które w dużej mierze skrywane jest pod sporym jednoslotowym układem chłodzenia. Pokaźny aluminiowy radiator ma za zadanie odprowadzić ciepło nie tylko z rdzenia, ale również z pamięci i z sekcji odpowiedzialnej za zasilanie karty. Wspomaga go niewielki wentylator-turbina, który niestety potrafi narobić wokół siebie sporo szumu.
Karta nie wymaga podpięcia dodatkowego źródła zasilania - jej pobór musi być więc niższy niż maksymalna ilość prądu jaką potrafi dostarczyć złącze PCI-Ex16 tj. 75W.
Na śledziu karty umieszczono dwa wyjścia DVI oraz wyjście telewizyjne SVIDEO.
MSI RX2600XT T2D512EZ 512MB GDDR3
SUGEROWANA CENA DETALICZNA: ~450PLN
Druga z prezentowanych kart to finalny produkt firmy MSI bazujący na autorskim PCB i wykorzystujący pamięci GDDR3. Nie do końca jednak karta RX2600XT T2D512EZ pokrywa się z referencyjnymi założeniami Radeona HD 2600XT GDDR3 a to za sprawą pasywnego chłodzenia oraz 512MB pamięci. Oczywiście zmiany te odbiły się również na cenie samej karty, która oscyluje w granicach 450PLN. Wersje wyposażone w 256MB pamięci GDDR3 i standardowe chłodzenie powinny kosztować w granicach 360~380PLN.
W sporym grafitowo-srebrnym pudełku oprócz karty MSI RX2600XT znajdziemy również komplet kabli do wyjścia telewizyjnego, przejściówkę DVI-DSUB, adapter DVI-HDMI, angielskojęzyczną instrukcję obsługi oraz płytę CD ze sterownikami i oprogramowaniem.
Karta MSI wyposażona jest w 512MB GDDR3 a jej taktowania pokrywają się z zegarami referencyjnymi i wynoszą 800MHz dla rdzenia i 1400MHz dla pamięci. Warto jednocześnie zwrócić uwagę na zdecydowanie krótsze PCB karty w stosunku do referencyjnej wersji z pamięciami GDDR4.
Za chłodzenie karty odpowiada sporych rozmiarów aluminiowy radiator umieszczony na rewersie karty. Jest on połączony z miedzianą podstawą skrywającą rdzeń RV630 za pomocą trzech rurek cieplnych, również wykonanych z miedzi. Całość prezentuje się i spisuje znakomicie, za co należy się duży plus dla MSI. Takie samo chłodzenie znajdziemy zresztą na karcie MSI NX8600GT EZ.
Umieszczone na karcie kości pamięci to produkt firmy Hynix o czasie dostępu 1,4ns. Ich nominalne taktowanie pokrywa się z rzeczywistym zegarem i wynosi 700MHz (1400MHz efektywnie).
Na śledziu karty MSI znajdziemy dwa wyjścia cyfrowe DVI oraz wyjście telewizyjne. Karta wspiera HDCP.
PLATFORMA TESTOWA:
Wszystkie testy przeprowadziłem na następującej konfiguracji:
|
Sprzęt
testowy - Platforma CORE |
|
Procesor |
Core 2 Duo @ 3600MHz
|
|
Płyta
główna |
ASUS P5W64 WS Professional
|
|
Karta graficzna |
AMD-ATI Radeon HD 2600 Series |
|
Pamięć |
2x 1024MB DDR2 Patriot LLK 800MHz
|
|
Zasilacz |
ThermalTake ToughPower 550W
|
|
System Operacyjny |
Windows XP Professional SP2
|
Podczas testów użyłem tych samych sterowników co w przypadku kart HD 2400 - Catalystów 8.38.9.1-RC2 udostępnionych przez AMD-ATI.
TESTY
Niezwykle istotną informacją jest fakt, iż karty Radeon HD 2600XT GDDR3 w standardowej formie (256MB GDDR3, aktywne chłodzenie) praktycznie we wszystkich prezentowanych testach prezentują poziom wydajności karty MSI RX2600XT 512MB GDDR3. Dlatego też często bezpośrednio będę traktował wyniki karty MSI za wyniki standardowej karty - słabiej wyposażonej ale i zdecydowanie tańszej. Karty HD 2600XT 256MB GDDR3 na chwilę obecną kosztować mają w granicach 360~380PLN.



Na początek wyniki w serii testów syntetycznych 3DMark. Wyników, które de facto powinny być traktowane raczej jako ciekawostka aniżeli wartościowa informacja. Pomimo tego na twarzy wielu z Was pojawi się pewien grymas związany z osiągami najnowszych kart AMD-ATI w najstarszym 3DMarku w zestawieniu. W wersji 2003 Radeon HD 2600XT radzi sobie nader słabo - punktuje on podobnie jak Radeon X1650XT. W nowszych wersjach wyniki prezentują przyzwoity poziom - w szczególności dla kart HD 2600XT z pamięciami GDDR3. Wersja z pamięciami GDDR4 punktuje nieznacznie wyżej przy jednocześnie zdecydowanie wyższej cenie (mowa o standardowych wersjach kart).




Age Of Empires 3 - tu obie wersje Radeona HD 2600XT spisują się strasznie nierówno. I tak w standardowych ustawieniach karty prezentują się zdecydowanie słabiej od ich bezpośredniego konkurenta - GeForce'a 8600GT. Po włączeniu wygładzania krawędzi i filtrowania anizotropowego konkurent musi jednak uznać wyższość najnowszego tworu AMD-ATI co należy zaliczyć (teoretycznie) na plus. W bardzo złym świetle stawia je jednak porównanie do kart poprzedniej generacji, w szczególności w przypadku Radeona HD 2600XT GDDR4. Okazuje się bowiem, że
karta ta nie może się pod żadnym względem równać z Radeonem X1950Pro, który to w tej samej cenie oferuje zdecydowanie wyższe osiągi w tym teście. Radeon HD 2600XT wyposażony w pamięci DDR3 ratuje się tu ceną, która ma oscylować w granicach 360~380PLN, a więc zdecydowanie poniżej progu cenowego kart X1950Pro/HD 2600XT GDDR4. Jednocześnie karta ta okazuje się tylko
marginalnie wolniejsza od wersji z pamięciami nowszej generacji.




Call Of Duty 2 to kolejna gra, w której ocena najnowszych kart AMD-ATI jest mocno uzależniona od kart, do których je przyrównamy. W konfrontacji z najnowszymi kartami NVIDII Radeony HD 2600XT prezentują się bardzo dobrze uzyskując średnio o 20~30% wyższe wyniki. Te same osiągi okazują się wręcz katastrofalne gdy spojrzymy na nie przez pryzmat kart obecnych na rynku od
pewnego czasu, takich jak GeForce 7900GS czy Radeon X1950Pro. Radeon HD 2600XT GDDR4 okazuje się zdecydowanie wolniejsza kartą w zbliżonej cenie. Radeon HD 2600XT GDDR3 po raz kolejny broni się ceną, która - podobnie jak osiągi - oscyluje w granicach karty Radeon X1650XT. Niestety egzemplarz dostarczony przez MSI niestety pozbawiony jest tej jakże istotnej cechy - zdecydowanie niższej ceny - a to kosztem pasywnego chłodzenia i dwukrotnie większej ilości pamięci. I o ile bezgłośną prace można zaliczyć do namacalnych zalet to 512MB pamięci nie ma praktycznie najmniejszego wpływu na osiągi RX2600XT.


W Doom 3 niezależnie od tego, czy Radeona HD 2600XT GDDR4 przyrównamy do najnowszych kart NVIDII z tego przedziału cenowego czy też do starszych konstrukcji wniosek okazuje się ten sam - kiepskie osiągi w wygórowanej cenie. Niceo lepiej wypada Radeon HD 2600XT GDDR3, który to prezentuje się podobnie jak jej dotychczasowy odpowiednik cenowy - Radeon X1650XT.


F.E.A.R. okazuje się dla kart HD 2600XT dość łaskawy - model GDDR4 wyprzedza bowiem zdecydowanie droższego GeForce 8600GTS, prezentując poziom wydajności zbliżony do Radeona X1950Pro. Jeszcze ciekawiej wypada HD 2600XT GDDR3 uzyskujący niemalże identyczne osiągi jak 8600GTS i jednocześnie nieznacznie niższe od HD 2600XT GDDR4 - a wszystko to w cenie 360~380PLN. Niestety 'ekstra wyposażenie' prezentowanej karty MSI nie pozostaje bez wpływu na jej cenę i jednocześnie nie odbija się na wydajności karty.




Najważniejszy wniosek płynący z analizy osiągów kart Radeon HD 2600XT w Half-Life 2: Lost Coast związany jest z... Radeonem HD 2900XT. Jak się okazuje najnowsze karty AMD-ATI w grze tej prezentują się wręcz wyśmienicie pod warunkiem, że gramy bez włączonego FSAA. Po aktywowaniu pełnoekranowego wygładzania krawędzi osiągi wszystkich kart Radeon HD lecą ostro w dół i
prezentują się co najmniej słabo. Jest to niestety oznaka nadal obecnych problemów z wydajnością wygładzania krawędzi na kartach AMD-ATI - problemów obecnych już od czasu premiery HD 2900XT! To zdecydowanie zbyt długi okres czasu by nadal przymykać oko na tak rażące uchybienie i za każdym razem próbować tłumaczyć je niedopracowanymi sterownikami.


Need For Speed: Carbon - tu naprawdę nieźle wypada po raz kolejny Radeon HD 2600XT GDDR3. Karta ta okazuje się bowiem praktycznie tak samo wydajna jak droższy model wyposażony w pamięci GDDR4, choć różnica w taktowaniu pamięci (1400MHz vs 2200MHz) jak i cenie kart (360PLN vs 500PLN) jest naprawdę spora. Jednocześnie w tej konkretnie grze pokonuje on droższego o kilkadziesiąt złotych GeForce'a 8600GT.


Quake IV to kolejna gra bazująca na silniku graficznym Doom 3, stąd też pozycja najnowszych kart AMD-ATI w obu grach jest analogiczna. I tak w Quake IV karty Radeon HD 2600XT prezentują zbliżony poziom wydajności do 8600GT, co w przypadku wersji karty z pamięciami GDDR3 należy zaliczyć na plus. Niestety to również kolejny tytuł, gdzie porównanie Radeona HD 2600XT GDDR4
do cenowych odpowiedników poprzedniej generacji takich jak Radeon X1950Pro czy GeForce 7900GS okazuje się fatalne w skutkach. Najnowsza karta AMD-ATI z średniej półki cenowej okazuje się zdecydowanie wolniejsza od swoich poprzedników.




Serious Sam 2 bardzo wyraźnie uwypukla problem wydajności najnowszych kart AMD-ATI z serii HD 2000 z włączonym pełnoekranowym wygładzaniem krawędzi. Zarówno prezentowany ponad miesiąc temu Radeon HD 2900XT jak i opisywane dziś karty po włączeniu FSAA bardzo mocno tracą na wydajności, przez co w trybach tych wypadają wręcz fatalnie. Radeon HD 2900XT okazuje się niewiele szybszy od X1950Pro a oba modele 2600XT lądują na końcu stawki z bardzo dużą stratą do takich kart jak Radeon X1650XT czy GeForce 7600GT.




The Elder Scrolls: Oblivion - tu Radeony HD 2600XT w standardowych ustawieniach spisują się znakomicie. Wyprzedzają one nie tylko najbliższego konkurenta - GeForce'a 8600GT - ale i takie karty jak 8600GTS czy X1950Pro. Po włączeniu FSAA ich wydajność mocno spada a prezentowane karty AMD-ATI, podobnie jak Radeon HD 2900XT, przemieszczają się w dół wykresu. Wielu z Was zapewne zauważy, i to słusznie, że w przypadku kart z tego segmentu kiepska wydajność z włączonym FSAA jest wadą drugorzędną. Oferują one bowiem za niską wydajność by podołać najnowszym produkcjom w wysokich detalach a co dopiero by umożliwić ponadto włączenie wygładzania krawędzi. Nie to jednak wzbudza we mnie negatywne odczucia a fakt, że AMD-ATI do tej pory nie uporało się z problemem, który teoretycznie był tylko kwestią kilku dni oczekiwania na nowe wersje sterowników. Kredyt zaufania ma swoje granice a taka sytuacja budzi tylko
dodatkowe wątpliwości związane z wsparciem i wydajnością najnowszych kart Radeon HD.


Tomb Raider: Legend - tu Radeony HD 2600XT nie dorównują wydajnością takim kartom jak GeForce 8600GT czy Radeon X1950Pro. Po raz kolejny okazuje się również, że kłopotliwie niska wydajność przy włączonym FSAA dotyczy nie tylko karty HD 2900XT ale i opisywanych dziś modeli ze średniej półki cenowej. Na pocieszenie pozostaje fakt, że zdecydowanie tańsza wersja karty 2600XT wyposażona w pamięci GDDR3 okazuje się prezentować wydajność niemalże identyczną jak model z pamięciami GDDR4.
Na koniec testów chciałbym zaprezentować Wam w formie ciekawostki kilka przykładowych wyników kart HD 2600XT z testów przeprowadzonych w trzech dodatkowych grach. Dla porównania na wykresach zamieściłem osiągi karty 8600GT pracującej z referencyjnymi zegarami (540/1400MHz).




Colin McRae Rally: Dirt to najnowsza odsłona legendarnej już serii gier traktujących o wyścigach WRC. Pomijając wszystkie aspekty gry nie związane z kartami graficznymi przejdę od razu do sedna sprawy, czyli osiągów kart HD 2600XT i 8600GT zarejestrowanych przez program FRAPS podczas trzykrotnego przejazdu na jednej z tras. Jak się okazuje zwycięsko z tej potyczki
wychodzą karty AMD-ATI, choć wygrana nie jest imponująca. Żadna z kart nie pozwala bowiem na komfortową rozgrywkę w rozdzielczości 1280x1024 i wysokich detalach (a więc nie najwyższych!) a włączenie FSAA na kartach AMD-ATI w tej grze wymaga cierpliwości.




STALKER - tu również nieznacznie lepiej zaprezentowały się najnowsze produkty AMD-ATI. Przewaga jest jedna niewielka a wydajność wszystkich trzech kart pozostawia sporo do życzenia.




Test Drive: Unlimited - trzecia z dodatkowych gier i jednocześnie trzecie zwycięstwo kart AMD-ATI. Tym razem jednak wygrana jest zdecydowana a oba Radeony HD 2600XT okazują się na tyle wydajne by umożliwić w miarę komfortową rozgrywkę w maksymalnych ustawieniach, z włączonym HDR i w rozdzielczości 1280x1024. Niestety osiągi w trybie z FSAA należy traktować z pewnym
dystansem - nie dość bowiem, że aby aktywować pełnoekranowe wygładzanie krawędzi na kartach AMD-ATI trzeba się nieźle nagłowić, to po włączeniu FSAA występują problemy z HDR. Niejednokrotnie działanie tego efektu nie jest w ogóle widoczne bądź też prezentuje się całkiem inaczej niż na karcie 8600GT.
SKALOWANIE Z CPU
Poniższe wykresy mają za zadanie zobrazować zachowanie kart Radeon HD 2600XT na konfiguracjach wyposażonych w słabsze procesory. W tym celu przeprowadziłem szereg testów karty HD 2600XT GDDR4 przy czterech różnych zegarach redakcyjnego procesora Core 2 Duo E6600.















Jak widać karty HD 2600XT nie są ograniczane w żaden sposób przez procesor Core 2 Duo pracujący z zegarem 1,86GHz a wzrost taktowania CPU widoczny jest jedynie w testach syntetycznych typu 3DMark. Nie oznacza to, że karty będą równie dobrze spisywać się przykładowo w połączeniu z wiekowym procesorem Duron taktowanym zegarem poniżej 1,8GHz (choć taka konfiguracja ze względu na złącze PCI-Express jest niemożliwa) - to już jednak kwestia rozsądnego doboru podzespołów. Nikt bowiem nie będzie przecież wydawać 300~400PLN na kartę graficzną do komputera, który jest wart tyle samo lub nawet mniej.
UVD W AKCJI
Wraz z nowymi kartami AMD-ATI do naszej redakcji trafił napęd HD-DVD wraz z programem HD HQV Benchmark firmy Silicon Optix. Firma ta zajmuje się produkcją wysokiej jakości procesorów odpowiedzialnych za przetwarzanie obrazu, w tym również obrazów w formacie HD. Ich produkty wykorzystywane są przez tak znane firmy jak np. Denon, Toshiba czy Yamaha. HD HQV Benchmark zaś to specjalna płyta testowa umożliwiająca weryfikację jakości obrazu generowanego zarówno przez napędy HD-DVD, jak i telewizory HD. W naszym przypadku posłuży
ona do weryfikacji jakości materiału filmowego dekodowanego przez UVD AMD-ATI oraz umożliwi zweryfikowanie jego skuteczności działania.
Materiał wideo na dołączonej płycie zapisany jest w formacie 1080i. Oznacza to, że jest to obraz z przeplotem - na przemian wyświetlane są klatki z liniami nieparzystymi i parzystymi obrazu. Oprócz informacji na temat głównych czynników wpływających na jakość generowanego obrazu zawiera on pięć testów umożliwiających weryfikację i ocenę. I tak maksymalna ocena to
100 punktów i jest ona sumą punktów za następujące testy:
HD NOISE REDUCTION - TEST REDUKCJI SZUMÓW

Pierwszy z testów to test redukcji szumów. W czasie jego trwania odtwarzane są dwie sekwencje wideo - jedna przedstawiająca w dużym zbliżeniu kielichy kwiatów na zielonym tle, podczas gdy druga to zapis płynącej żaglówki. W obu przypadkach należy ocenić stopień redukcji szumów oraz wpływ zastosowanego algorytmu na detale. Skala prezentuje się następująco:
25 punktów - Poziom szumów zauważalnie zredukowany bez strat w detalach
15 punktów - Szumy są w pewnym stopniu zredukowane, brak start w detalach
7 punktów - Szumy zredukowane, niewielkie straty w detalach
0 punktów - Brak redukcji szumów i/lub widoczne duże straty w detalach lub zakłamania w obrazie
HD VIDEO RESOLUTION LOSS - TEST STRAT ROZDZIELCZOŚCI WIDEO
Drugi z testów bazuje na scenie przedstawiającej planszę testową SMPTE 133 w rozdzielczości 1080i, do której to dołożono ruchomy obiekt w postaci białej obracającej się belki. Tak skomponowana scena umożliwia określenie czy procesor wideo dobrze rozpoznaje elementy statyczne i ruchome sceny. Gdy jest tak rzeczywiście obraz testowy jest idealny - w innym wypadku widoczne na rogach kwadraty z liniami pionowymi i poziomymi zaczynają migotać co świadczy o potraktowaniu statycznego tła jak obiektu ruchomego. Punktacja prezentuje się
następująco:
20 punktów - obraz jest wyświetlany poprawnie
0 punktów - pola testowe w rogach migotają
DIAGONAL FILTER 'JAGGIES' TEST - TEST FILTROWANIA I WYGŁADZANIA KRAWĘDZI
Kolejny test ma za zadanie ocenić jakość rekonstrukcji rozdzielczości w przypadku ruchomych obiektów. Ruchoma scena w przypadku materiału wideo z przeplotem charakteryzuje się praktycznie połowiczą rozdzielczością wideo - dlatego też niezbędna okazuje się rekonstrukcja generowanej sceny. W najprostszej formie polega ona na wypełnianiu danego piksela kolorem,
będącym średnią koloru piksela znajdującego się powyżej jak i piksela poniższego. Niestety w przypadku szybko poruszających się obiektów zmieniających swój kąt położenia na krawędziach obiektu pojawiają się popularne 'schodki'. Wyższej jakości procesory przetwarzania obrazu stosują bardziej zaawansowane metody rekonstrukcji wideo przez co efekt 'schodków' jest mniej zauważalny lub wcale nie występuje. Scena testowa składa się z trzech białych odcinków poruszających się szybko po wycinku koła w obu kierunkach. Punktacja przedstawia się zaś następująco:
20 punktów - wszystkie trzy odcinki mają cały czas gładkie krawędzie
10 punktów - dwa górne odcinki posiadają gładkie krawędzie
5 punktów - tylko górny pasek posiada gładkie krawędzie
0 punktów - żaden z pasków nie posiada gładkich krawędzi
HD FILM RESOLUTION LOSS - TEST STRAT ROZDZIELCZOŚCI FILMU

Kolejny test weryfikuje skuteczność działania procesu odwrotnej konwersji klatek materiału wideo (z ang. Inverse telecine). Często okazuje się bowiem, że materiał wideo został nagrany w formacie 1080p24 (pełna rozdzielczość HD przy 24 klatkach na sekundę) i dopiero później przekształcany jest on do formatu 1080i60 (obraz z przeplotem przy 60 klatkach na sekundę) - w ten sposób nadawane jest wiele programów telewizyjnych jak np. prezentowane w telewizji CBS seriale 'How I Met Your Mother' czy seria CSI. Wysokiej jakości procesory przetwarzania obrazu potrafią rozpoznać taki materiał i dzięki zastosowaniu procesu odwróconej konwersji potrafią przywrócić pierwotną rozdzielczość 1080p.
Test ten podzielony jest na dwie części - w pierwszej oceniany jest proces odwróconej konwersji na przykładzie poruszającej się planszy testowej SMPTE 133, na której to próbujemy wyłapać ewentualne zniekształcenia lub migotanie wyszczególnionych obszarów. Druga część to fragment sceny przedstawiającej stadion - tu nasza uwaga powinna skupić się na wyłapaniu efektu mory lub migotania na trybunach. Punktacja wygląda następująco
25 / 10 punktów - za poprawnie rekonstruowany obraz
0 / 0 punktów - gdy występuje migotanie, zakłamania lub efekt mory
PRZEBIEG TESTÓW
Wszystkie testy zostały przeprowadzone pod systemem Windows Vista Business Edition (x86) a to za sprawą kart NVIDII, których sterowniki z poprawną obsługą PureVideo HD wspierają jedynie ten system operacyjny. Sterowniki pod Windows XP powinny pojawić się w przeciągu kilku tygodni. Jednocześnie chciałbym zaznaczyć, że dopiero najnowsze sterowniki BETA udostępnione przez NVIDIĘ umożliwiają kartom GeForce 8400/8500/8600 zdobycie jakichkolwiek punktów w teście HD HQV Benchmark - wcześniejsze wersje sterowników oferowały zdecydowanie gorszą jakość generowanego obrazu wideo w trybie HD, zaś wynik oscylował w granicach 10~25 punktów. Dlaczego jednak dokonano tego dopiero teraz, gdy na rynku pojawiły się karty Radeon HD 2400/2600 zdecydowanie wyżej punktujące?
Podczas testów komputer podłączony był do monitora Belinea 102035W (20,1" - 1680x1050) i telewizora Samsung LE-26R81 (26" - 1366x768) - w obu przypadkach generowany obraz prezentował zbliżony poziom a oferowane rozdzielczości są w zupełności wystarczające do przeprowadzenia testu (Silicon Optix zaleca stosowanie dowolnego odbiornika o rozdzielczości co najmniej
równej 720p).

W powyższej tabelce zestawiłem wyniki uzyskane na kartach HD 2400XT i HD 2600XT oraz ich bezpośrednich konkurentach z oferty NVIDII. A wyniki są dość ciekawe bowiem obie kart AMD-ATI zaprezentowały się tu nieco inaczej, choć teoretycznie jakość obrazu na każdej powinna być identyczna. Radeon HD 2400XT zaprezentował się gorzej w teście redukcji szumów oraz w teście wygładzania/filtrowania krawędzi przez co wynik końcowy okazał się najniższy spośród całej stawki. Zdecydowanie najlepiej wypadła karta HD 2600XT, która to uzyskała najwyższy
wynik - 90 punktów. W uzyskaniu maksymalnej noty przeszkodził jej jedynie test wygładzania/filtrowania krawędzi, w którym to na jednym z pasków pojawiały się 'schodki'. Karty NVIDII
zaprezentowały się identycznie uzyskując te same noty w poszczególnych testach - ich wynik ogólny to 80 punktów. Wyniki na tym poziomie można uznać za naprawdę imponujące, są one bowiem tylko nieznacznie słabsze od wyników najdroższych odtwarzaczy HD-DVD dostępnych na rynku - często kilkukrotnie droższych od porządnego komputera HTPC!

Przy okazji postanowiłem przeprowadzić również testy weryfikujące jak mocno obciążony jest CPU podczas odtwarzania materiału wideo z płyty HD HQV Benchmark (rozdzielczość 1080i, format VC-1). Lepiej wypadły karty AMD-ATI, w przypadku których obciążenie CPU okazało się zdecydowanie niższe - nie bez powodu jednak tym benchmarkiem chwali się AMD-ATI. Jak już wcześniej wspominałem karty NVIDII oferujące PureVideo HD drugiej generacji nie wspierają w pełni obsługi kodeka VC1 a więc do dekodowania materiału wideo zaprzęgają również CPU. Na plus w tym
wypadku należy również zaliczyć fakt, że rozwiązanie AMD-ATI działa nie tylko pod systemem Vista, ale także pod XP.


Jako ciekawostkę zamieszczam wykresy z obciążenia CPU pod systemem Windows XP przy włączonym i wyłączonym UVD oraz przy dwóch różnych ustawieniach CPU. Jak widać różnice są ogromne, w szczególności w przypadku niżej taktowanego CPU. Komputer klasy HTPC wyposażony w taką kartę bez wysiłku poradzi sobie z odtwarzaniem materiału HD nawet w połączeniu z najtańszymi procesorami AMD/Intela!
PODKRĘCANIE, HAŁAS I TEMPERATURY
Akapit ten będzie nad wyraz krótki a to głównie ze względu na problemy z OC prezentowanych dziś kart. Okazuje się bowiem, że program AMD GPU Clock Tool, który to umożliwia bezproblemowe OC kart HD 2400/2900, na kartach HD 2600XT po prostu się nie uruchamiał. Podobnie sytuacja wyglądała w przypadku programu ATI Tool (ten jednak sprawia problemy przy wszystkich kartach Radeon HD) a próby OC z poziomu sterowników (funkcja OverDrive) przysparzały same problemy. I tak przykładowo zmiana taktowania pamięci objawiała się natychmiastowym pojawianiem się przekłamań w obrazie lub całkowitym jego zanikiem.
Z tego samego względu trudno było mi przeprowadzić rozsądne pomiary temperatur rdzenia obu kart, podane wartości są temperaturami poglądowymi. I tak aktywnie chłodzona wersja karty z pamięciami GDDR4 w spoczynku wskazywała temperaturę ~60'C podczas gdy pod obciążeniem dobijała do 75'C. Bardzo ciekawie na tle tych temperatur wypada pasywnie chłodzona karta MSI RX2600XT GDDR3 - w spoczynku jej temperatura potrafiła zejść poniżej 45'C podczas gdy pod obciążeniem nie przekroczyła 70'C! Jej zadanie było co prawda trochę ułatwione a to za
sprawą bardzo dobrego przepływu powietrza w obudowie mieszczącej redakcyjną platformę, nie zmienia to jednak faktu, że chłodzenie MSI okazuje się bardzo efektywnym.
W kwestii hałasu towarzyszącego karcie HD 2600XT GDDR4 nie można napisać wiele dobrego - chłodzenie jest bowiem wyraźnie słyszalne w trybie 2D i okresowo dokuczliwie głośne w trybie 3D. Karcie często się to nie zdarzało, ale gdy wentylator wchodził na wysokie obroty to nie dało się tego nie usłyszeć. Karta MSI, co dość oczywiste, niezależnie od trybu pracy pozostaje bezgłośna.
PODSUMOWANIE
Z zaprezentowanych dziś kart zdecydowanie lepszym wyborem jest karta Radeon HD 2600XT bazująca na pamięciach GDDR3, którą to juz na chwilę obecną można śmiało nazwać najciekawszą kartą AMD-ATI z pośród modeli HD 2400/2600. Karta ta w większości wypadków okazuje się jedynie marginalnie wolniejsza od dużo droższego Radeona HD 2600XT GDDR4. W tytułach gdzie różnica jest większa okazuje się zaś, że nie ma ona wpływu na komfort rozgrywki. W takiej sytuacji pod znakiem zapytania staje nie tylko zasadność zakupu karty HD 2600XT GDDR4 ale i Radeona HD 2600PRO. Zapowiadana cena tej karty to ~320PLN a więc raptem 40PLN mniej od najtańszych kart HD 2600XT GDDR3. Jednocześnie przy tak dużych różnicach w taktowaniu (wersja XT posiada o 30% wyżej taktowany rdzeń i 256MB pamięci GDDR3 pracującej z zegarem 1400MHz podczas gdy wersja PRO wyposażona jest w pamięci GDDR2 taktowane zegarem 800MHz) można spodziewać się
wyraźnego spadku wydajności, nieporównywalnego do różnicy w cenie. Co więcej nawet zdecydowanie tańsze karty HD 2400XT okazują się zdecydowanie gorszym wyborem od kart HD 2600XT GDDR3. Cena tego drugiego jest co prawda o ~45% wyższa ale praktycznie zawsze okazuje się on co najmniej dwukrotnie, a często nawet trzykrotnie szybszy! Na tle innych nowych kart AMD-ATI Radeon HD 2600XT GDDR3 jest więc zdecydowanie najciekawszą i najatrakcyjniejszą propozycją. Jak jednak wypada na tle konkurencji?
Tu ocenę nowej karty AMD-ATI powinniśmy w dużej mierze opierać na konfrontacji z bezpośrednim konkurentem NVIDII - GeForcem 8600GT. I tu Radeon HD 2600XT GDDR3 wypada bardzo dobrze - w większości przeprowadzonych testów to właśnie karta AMD-ATI wychodziła na prowadzenie a w wygranej nie przeszkodziły nawet problemy z wydajnością pełnoekranowego wygładzania krawędzi, które prześladują AMD-ATI od chwili premiery flagowego modelu HD 2900XT. Problemy, o których nie można niestety zapominać nawet gdy w grę wchodzi karta, która w trybach z FSAA nie będzie pracować - pozostaje bowiem fakt niemocy AMD-ATI w tej kwestii. Radeon HD 2600XT GDDR3 na chwilę obecną jest kartą zdecydowanie tańszą i bardziej funkcjonalną od konkurenta, głównie za sprawą bardzo udanego UVD (Unified Video Decoder) oraz zintegrowanego kontrolera audio dla wyjścia HDMI. A do tego jednocześnie wydajniejszą co cieszy niezmiernie, w końcu
bowiem mamy produkt, który jest nie tylko tańszy, ale i lepszy od jakże przeciętnych kart NVIDII z tego segmentu. Co więcej nawet porównanie do kart poprzedniej generacji z tego przedziału cenowego nie wypada niekorzystnie dla Radeona HD 2600XT GDDR3 co również należy uznać za nie lada sukces mając na uwadze jak tragiczne okazuje się takie porównanie dla kart Radeon 2600XT GDDR4 czy też GeForce 8600GTS. Nawet prezentowana karta MSI HD 2600XT GDDR3 na tle konkurencji prezentuje się całkiem nieźle pomimo zdecydowanie wyższej ceny - za
pasywnego GeForce'a 8600GT przyjdzie na zapłacić nawet więcej niż za Radeona od MSI nie wspominając już o cenie pasywnego GeForce'a 8600GT wyposażonego w 512MB pamięci, która to jest o ~30% wyższa. Co prawda taka ilość pamięci przy karcie z tego segmentu nie ma najmniejszego wpływu na jej wydajność, jeśli jednak mamy uczciwie porównywać karty pod względem atrakcyjności cenowej to fakt dwukrotnie większej ilości pamięci na karcie również należy wziąć pod uwagę.
Niepokoi jednak fakt pewnych tendencji na rynku kart graficznych. Otóż od pewnego czasu coraz mocniej uwidocznia się przepaść w wydajności pomiędzy kartami z niższych segmentów i najwydajniejszymi modelami. Tańsze karty prezentowane przez NVIDIĘ i AMD-ATI nie oferują tak naprawdę zdecydowanie lepszej wydajności w stosunku do kart poprzednich generacji a na
ich główną zaletę zaczyna kreować się nowinki technologiczne takie jak UVD/PureVideo HD, wyjście HDMI z dźwiękiem czy też DirectX 10. A tak naprawdę cechy te powinny być tylko i wyłącznie miłymi dodatkami do całokształtu karty graficznej, stworzonej i kupowanej przecież w większości wypadków z myślą o grach, a więc z nastawieniem na jak najlepszą wydajność. Zamiast sporo wydajniejszych produktów serwuje się nam prawie 'wszystkomające' karty, które wydajnością co najwyżej dorównują produktom poprzedniej generacji. Całą ta sytuacja na chwilę obecną wygląda tak, jakby producenci starali się rozgraniczyć karty graficzne na dwie grupy - jedna z nich to najdroższe i jednocześnie bardzo wydajne karty GeForce 8800/Radeon HD 2900XT podczas gdy druga grupa zaczyna bardziej przypominać 'urządzenia wielofunkcyjne' nadające się również do ewentualnego wykorzystania w grach. Niższe segmenty
stoją w miejscu a wymagania nowych gier wraz z wydajnością topowych kart graficznych naprawdę szybko rosną. Chcesz więc komfortowo pograć w wysokich detalach - wyłóż co najmniej 1300PLN na kartę. Nie stać Cię lub po prostu nie masz zamiaru wyłożyć tyle funduszy na kartę graficzną? W takim razie jesteś skazany na produkt, dzięki któremu to podłączysz komputer do telewizora LCD przez HDMI i to z dźwiękiem, pooglądasz w świetnej jakości filmy HD i to na systemie Windows Vista, jedynym który oferuje nowe API Microsoftu - DirectX 10 - z którym to Twoja nowa karta jest w pełni zgodna! No i gry na takiej karcie można oczywiście również uruchomić... Smutne lecz prawdziwe. Miejmy jednak nadzieję, że jednocześnie tylko tymczasowe.
|
PRODUKT |
UWAGI |
|
AMD-ATI Radeon HD 2600XT GDDR4 CENA: ~500PLN
|
+ Niezła wydajność ogólna
+ UVD
+ DirectX 10
+ HDMI z dźwiękiem
- Cena
- Wolniejsza w większości wypadków od Radeona X1950Pro
|
|
MSI Radeon HD 2600XT 512 MB GDDR3 CENA: ~450PLN

|
+ Pasywne chłodzenie, Bezgłośna praca
+ UVD
+ DirectX 10
+ HDMI z dźwiękiem i HDCP
+ Dobry stosunek wydajności do ceny
+ Prawie tak wydajna jak model GDDR4 i tańsza
- Wersja z 512MB pamięci mniej opłacalna od wersji z 256MB
|
| SPRZĘT DOSTARCZYLI |
|
Karty Radeon HD
|

|
|
MSI Radeon HD 2600XT
|

|
|
Pamięci Patriot LLK 800MHz
|

|
Marcin "Weelkoo" Wilczak
Komentarze (128)


|
|