| FrazPC.pl - Programy - Pogoda - Gry - Hosting |
|
|
| Intel Pineview | HTC HD2 | Westmere | | Profil | Loguj | Stats | |
|
|
14-05-2007
POWRÓT KONKURENCJI - AMD-ATI RADEON HD 2900XT
Po sześciu miesiącach bezwzględnej dominacji kart GeForce 8800 na rynek wkracza odpowiedź ze stajni AMD-ATI - osławiony przedwcześnie układ R600. Układ o którym głośno od kilku miesięcy, a kolejne pogłoski o jego możliwościach i wydajności były powodem burzliwych dyskusji. Zagorzali fani kart Radeon bronili swoich przekonań na temat R600, a więc jego niesamowitej wydajności, znacznie przewyższającej osiągi kart NVIDII i niewyobrażalnych wręcz możliwości. Najwięksi sceptycy zaś wypominali każdą zmianę terminu premiery i sugerowali, że pod R600 kryje się karta o olbrzymim zapotrzebowaniu na prąd i kulejącej wydajności. Bezpodstawnych dyskusji nastaje więc kres - każda z stron ma okazję bowiem poznać dokładnie najnowsze dzieło AMD-ATI oraz jego możliwości a z pewnością ułatwi to poniższa publikacja. Zapraszam do zapoznania się z rodziną nowych kart Radeon HD oraz możliwościami najszybszej z nich - modelu HD 2900XT! WSZYSTKIE NA PAPIERZE... W dniu dzisiejszym cały świat obiegają oficjalne specyfikacje kart Radeon HD jasno precyzujące nie tylko ich parametry ale i sugerowaną cenę - a więc również bezpośrednich konkurentów. I tak na rynku ujrzymy karty z serii HD oznaczone jako HD 2400, HD 2600 oraz HD 2900, których krótką specyfikację zawiera poniższa tabelka:
Jedynym dokładnie określonym modelem jest karta będąca głównym bohaterem dzisiejszej recenzji - Radeon HD 2900XT, jedyny przedstawiciel serii 2900 a więc i jedyny konkurent kart GeForce
8800. Informacja ta okazuje się sporym zaskoczeniem, bowiem w ofercie AMD-ATI nie znajdziemy karty z dopiskiem XTX - teoretycznie najwydajniejszej z kart nowej generacji bazujących na
rdzeniu R600. Automatycznie nasuwa się więc pytanie - czy Radeon HD 2900XT jest na tyle wydajny by przejąć tytuł najwydajniejszej karty na rynku czy też AMD-ATI rezygnuje z walki na tym
polu? Na to pytanie odpowiedź nasunie się sama po zapoznaniu się z rzeczywistymi osiągami Radeona HD 2900XT. Sama karta na papierze prezentuje się naprawdę imponująco a to za sprawą
wysokiego taktowania rdzenia (740MHz), ilości jednostek zunifikowanych (do 320) oraz magistrali pamięci (512bit). Niestety w przypadku jednego z kluczowych parametrów AMD-ATI pozwoliła
zadziałać magii liczb. Chodzi tu konkretnie o ilość jednostek zunifikowanych, które określane są przez AMD-ATI jako jednostki przetwarzania strumieniowego (Stream Processing Units) i
tak naprawdę ich teoretyczna ilość nie ma najmniejszego odniesienia do ilości jednostek zunifikowanych w kartach GeForce 8500/8600/8800.
Jednostki te w przypadku najnowszych kart AMD-ATI są jednostkami superskalarnymi potrafiącymi wykonać do pięciu instrukcji na jeden cykl zegara. I choć karta HD 2900XT posiada 'tylko' 64 takie jednostki to w specyfikacji dość dumnie podawana jest maksymalna ilość instrukcji na cykl zegara jaką potrafią wykonać - do 320. Co ciekawe jednostki wektorowo-skalarne stosowane były już od czasu Radeonów 9600 i wyższych, z tym, że potrafiły one wykonać do dwóch instrukcji jednocześnie. I tak w przypadku Radeona X1950XT/XTX 48 jednostek Pixel Shader potrafiło wykonać teoretycznie do 96 instrukcji - wartości takiej jednak AMD-ATI nigdy w specyfikacji produktu nie podawało, bowiem nie miało to żadnego przełożenia na rzeczywiste osiągi.
Karty z serii HD 2400 i 2600 zostały określone w specyfikacji jako rodzina produktów bez wyróżnienia poszczególnych modeli a wszystko to za sprawą ich 'papierowej' premiery. W dniu dzisiejszym możemy bowiem jedynie zapoznać się z ich danymi technicznymi podczas gdy na rynku pojawią się one dopiero pod koniec czerwca (na rynku pojawią się na pewno modele HD 2400PRO/XT oraz HD 2600PRO/XT). Spoglądając jednak na ich specyfikację nie trudno odszukać się pewnych analogii w stosunku do kart GeForce 8500/8600 - mocno okrojona magistrala pamięci, stosunkowo niewielka ilość jednostek zunifikowanych w stosunku do flagowego modelu oraz bardzo wysokie taktowania rdzenia jak i pamięci (karty HD 2600 będą współpracować z pamięciami DDR2, GDDR3 i GDDR4). Wydajność przyjdzie nam ocenić jednak dopiero po zapoznaniu się z ich rzeczywistymi osiągami - najwcześniej za miesiąc od dnia dzisiejszego. A tymczasem musimy zadowolić się kartą HD 2900XT oraz zdjęciami referencyjnych kart HD 2400/2600. NAPAKOWANE TECHNOLOGIĄ Nową rodzinę kart Radeon HD łączą te same możliwości, a wśród nich oprócz obsługi DirectX 10 kilka ciekawych rozwiązań:
RADEON HD 2000 W WERSJI MOBILNEJ AMD-ATI nie zapomniało również o 'mobilnej' grupie graczy i zaprezentowało nową gamę kart AMD-ATI Mobility Radeon.
Na chwilę obecną planowane jest wypuszczenie pięciu kart ATI Mobility Radeon HD oznaczonych odpowiednio jako HD 2300, HD 2400, HD 2400XT, HD 2600, HD 2600XT. W zestawieniu tym
produktem wybijającym się z szeregu jest Mobility Radeon HD 2300, który nie wiadomo czy zasłuży sobie na przynależność do nowej generacji kart AMD-ATI. Jest to bowiem układ oferujący
wsparcie jedynie DirectX 9.0C i wykonany w technologii 90nm (pozostałe układy wykonane są w 65nm). Jedyną cechą łączącą go z pozostałymi konstrukcjami jest obsługa UVD. Pojawi się on
jednocześnie najwcześniej na rynku bowiem już na przełomie maja i czerwca. AMD-ATI RADEON HD 2900XT Prezentowana dziś karta to najmocniejszy z zapowiadanych modeli - Radeon HD 2900XT. Karta została wyceniona przez AMD-ATI na kwotę 399$, co czyni ją teoretycznie bezpośrednim konkurentem dla kart GeForce 8800GTS 640MB. Teoretycznie bowiem tego drugiego można dostać w USA za cenę 350~360$. Polski oddział AMD-ATI zapewnił mnie jednak, że cena karty HD 2900XT w Polsce powinna oscylować w granicach 1400~1500PLN.
Referencyjna karta Radeon HD 2900XT oparta jest o PCB koloru czerwonego na którym umieszczono rdzeń R600 pracujący z zegarem 740MHz i 512MB pamięci GDDR3 taktowanej zegarem 825MHz (1650MHz efektywnie). Dzięki zastosowaniu magistrali o szerokości 512-bit pozwoliło to na uzyskanie przepustowości pamięci na poziomie aż 106GB/s.
Za chłodzenie karty odpowiada sporych rozmiarów cooler o konstrukcji zbliżonej do referencyjnego chłodzenia kart GeForce 8800. W przypadku Radeona HD 2900XT zdecydowano się jednak na zastosowanie miedzianego radiatora i dwóch miedzianych rurek cieplnych mających usprawnić odprowadzanie ciepła z podstawy. To wraz z dodatkowym radiatorem umieszczonym na rewersie karty i skrywającym osiem umieszczonych tam kości pamięci sprawia, że Radeona HD 2900XT śmiało można zaliczyć do wagi ciężkiej - dosłownie. Za odpowiedni przepływ powietrza odpowiada turbina pracująca z prędkością zależną od temperatury rdzenia.
Kartę wyposażono w dwa dodatkowe złącza zasilania - jedno typu PCI-E 6PIN i drugie, całkowicie nowe, PCI-E 2.0 8-PIN. Co ciekawe do poprawnego działania wystarczą dwa złącza typu PCI-E 6PIN (gniazdo 8PIN umożliwia wpięcie wtyczki 6PIN), choć w tym przypadku wbudowana w sterowniki funkcja OverDrive umożliwiająca OC karty będzie nie dostępna. Na szczęście z pomocą przychodzą nam inne programy umożliwiające zmianę zegarów jak np. AMD GPU Clock Tool. Maksymalny pobór prądu przez kartę oszacowano na ~225W - to wartość zdecydowanie wyższa aniżeli szczytowy pobór kart 8800GTX czy 8800Ultra (o konkurencie - 8800GTS nie wspominając).
Chcąc zwiększyć atrakcyjność swojego produktu AMD-ATI do każdej karty Radeon HD 2900XT dołącza 'czarne pudełko' (z ang. Black Box), które skrywa kupon na trzy pełne wersje nadchodzących gier - Half-Life Episode Two, Team Fortess 2 oraz Portal 2 (wszystkie gry do ściągnięcia za pomocą STEAM tuż po ich premierze). Bonus ten ma być niezależny od reszty oprogramowania dołączanego przez producentów i obecny w każdym pudełku zawierającym kartę HD 2900XT. PLATFORMA TESTOWA: Wszystkie testy przeprowadziłem na następującej konfiguracji:
Podczas testów użyłem sterowników Catalyst oznaczonych jako 8.37 i udostępnionych przez AMD-ATI.
TESTY
W 3DMarkach nowa karta AMD-ATI radzi sobie wręcz wyśmienicie pozostawiając daleko w tyle kartę 8800GTS a w przypadku 3DMarka 2005 nawet 8800GTX i 8800Ultra. Do 3DMarków podchodzić należy
ze spora rezerwą - nie tracąc czasu przejdźmy więc do testów w grach.
Age Of Empires 3 - tu Radeon HD 2900XT radzi sobie bardzo dobrze. I choć w najniższej rozdzielczości traci do 8800GTS 640MB ~15% to wraz ze wzrostem rozdzielczości strata się niweluje by w końcu w najwyższej rozdzielczości 2048x1536 i wszystkich trybach z FSAA i AF wysunąć nowego Radeona na prowadzenie.
Call Of Duty 2 - tu w standardowych trybach Radeon HD 2900XT uzyskuje wyśmienite wręcz rezultaty wyprzedzając 8800GTX i nawet 8800Ultra! Po włączeniu FSAA i AF słowa zachwytu uchodzą w cień, bowiem w tym trybie nowa karta AMD-ATI prezentuje się gorzej od GeForce'a 7900GTO/GTX.
W Doom 3 jak i FEAR najnowsza karta AMD-ATI pokonuje bez najmniejszego problemu kartę 8800GTS 640MB.
Half-Life 2: Lost Coast - po raz kolejny Radeon HD 2900XT w standardowym trybie prezentuje się wręcz wyśmienicie, po włączeniu FSAA i AF zaś jego wydajność pozostawia sporo do życzenia.
NFS: Carbon - 35% przewaga HD 2900XT w standardowych ustawieniach i ledwie 2% po włączeniu FSAA/AF. Czyżby programowalne wygładzanie krawędzi mające być zaletą R600 okazało się jej zmorą?
Quake IV bazujący na silniku graficznym Doom 3 całkowicie odwraca sytuację - w standardowych ustawieniach prowadzi karta MSI 8800GTS 640MB z ~20% przewagą. Po włączeniu FSAA i AF przewaga ta zamienia się w ~15% stratę.
Serious Sam 2 to kolejny tytuł gdzie FSAA i AF okazują się mocno zaniżać wydajność karty HD 2900XT.
Analogicznie sytuacja wygląda w dwóch ostatnich testach - Tomb Raider: Legend oraz Oblivionie. Radeon HD 2900XT radzi sobie w tych tytułach wyśmienicie wręcz przeganiając 8800GTS i zbliżając się osiągami do karty 8800GTX. Po włączeniu FSAA i AF wydajność karty AMD-ATI drastycznie maleje ulegając nawet karcie 8800GTS 320MB! TESTY W NOWYCH TYTUŁACH W formie ciekawostki przygotowałem ponadto wykresy prezentujące wydajność porównywanych dziś kart w trzech stosunkowo nowych i bardzo wymagających grach - Company Of Heroes, STALKER oraz Test Drive: Unlimited.
W Company Of Heroes test przeprowadzałem za pomocy nagranej powtórki rozgrywki odtwarzanej w trybie 'CINEMATIC'. Jak się okazuje w tym tytule Radeon HD 2900XT nie ma najmniejszych problemów ani z wydajnością po włączeniu FSAA i AF ani też z konkurentem, którego zostawia daleko z tyłu.
S.T.A.L.K.E.R zaś wyraźnie lepiej działa na karcie 8800GTS 640MB a włączenie pełnoekranowego wygładzania krawędzi tylko pogrąża bardziej kartę AMD-ATI.
Test Drive: Unlimited - karta AMD-ATI po raz kolejny wykazuje tendencję do nadmiernego spadku wydajności po włączeniu FSAA. W grze tej jednak wychodzi obronną ręką wygrywając z kartą 8800GTS 640MB w każdym z trybów. TESTY W WINDOWS VISTA Obie porównywane karty to rozwiązania obsługujące najnowsze API Microsoftu - DirectX 10. W związku z tym, postanowiłem przeprowadzić kilka testów pod systemem Windows Vista - prawdopodobnie jedynym, który będzie wspierany przez DirectX 10. Do tego celu użyłem systemu Windows Vista Business x86 oraz odpowiednich sterowników dla obu kart (Catalyst 8.37 oraz ForceWare 158.42).
PRZYMRUŻONYM OKIEM - DIRECTX 10 Poniżej chciałbym przedstawić Wam osiągi kart HD 2900XT i 8800GTS w dwóch testach w środowisku DirectX 10. Zanim jednak przejdziemy do wykresów chciałbym wyraźnie zaznaczyć, że testy te nie powinny być traktowane na poważnie, w szczególności w przypadku testu Call Of Juarez DirectX 10 Benchmark. Jest to bowiem wczesna wersja dema udostępniona mediom przez firmę AMD-ATI (producent, firma Techland - w odpowiedzi na moje zapytanie o wiarygodność testów przeprowadzonych za pomocą tego oprogramowania - zaleciła wstrzymanie się z ich przeprowadzeniem co najmniej do momentu wypuszczenia patcha, który jest aktualnie w opracowaniu).
Pierwszy z testów został przeprowadzony przy użyciu wspomnianego już dema Call Of Juarez DX10, będącego 'podrasowaną' graficznie reedycją pierwowzoru - gry Call Of Juarez.
Drugi z testów bazował na demie technologicznym o nazwie DX10 Variance Shadow Maps, o którym mogliście nie dawno przeczytać na łamach naszego serwisu. SKALOWANIE Z CPU Standardowo już postanowiłem uzupełnić test opisywanej dziś karty o testy wydajności przeprowadzone w wybranych przeze mnie tytułach przy czterech różnych ustawieniach taktowania CPU:
Wnioski z powyższych wykresów pozostawiam Wam. HAŁAS, TEMPERATURY I PODKRĘCANIE Chłodzenie na karcie Radeon HD 2900XT wyposażone jest w automatyczną regulację obrotów zależną od temperatury rdzenia - niestety zmiana prędkości nie odbywa się w sposób płynny a ogranicza się jedynie do dwóch trybów pracy turbiny - maksymalnych i średnich obrotów. O ile w tym drugim trybie chłodzenie jest ledwo słyszalne z odległości kilkudziesięciu centymetrów to w przypadku maksymalnych obrotów jest po prostu głośno. Sytuację pogarsza fakt, iż zaledwie po kilkunastu sekundach pracy w trybie 3D karta rozgrzewa się do tego stopnia, że wentylator przełącza się na najwyższe obroty. Co gorsza nawet w trybie 2D, w którym to karta pracuje z obniżonymi taktowaniami (506MHz dla rdzenia i 513MHz dla pamięci), zdarzy się, że turbina chłodząca zacznie pracować przez kilka sekund z najwyższą prędkością obrotową (choć ta kwestia to według zapewnień AMD-ATI problem wczesnej wersji sterowników). Pod tym względem zdecydowanie lepiej prezentuje się karta MSI 8800GTS, która w trybie 2D jak i 3D jest praktycznie bezgłośna.
Olbrzymie wręcz zapotrzebowanie na prąd karty HD 2900XT przekłada się bezpośrednio na temperaturę jej pracy. Pomimo solidnej konstrukcji coolera i naprawdę wysokich obrotów (oraz głośnej pracy) turbiny chłodzącej rdzeń karty przekracza próg 80'C pod obciążeniem. Również w spoczynku temperatury nie napawaj optymizmem - ~60'C przy taktowaniu rdzenia zegarem 506MHz to naprawdę sporo. Dla porównania karta MSI 8800GTS 640MB w spoczynku odnotowała temperaturę 57'C i 72'C pod obciążeniem pozostając przy tym bezgłośną (wentylator pracował z prędkością ~1600RPM).
Niewątpliwą zaletą kart 8800GTS jest bardzo dobra podatność na OC czego doskonałym przykładem jest prezentowana karta MSI 8800GTS 640MB. Z standardowych wartości 500/800/1200MHz udało mi się ją podkręcić do zegarów 648/972/1512MHz - to taktowania wyższe o 25~30% od referencyjnych! Karta AMD-ATI w tej kwestii wypada nieco słabiej, co w dużej mierze jest zapewne zasługą dużego zapotrzebowania na prąd jak i wysokich temperatur pracy. Mimo tego osiągnięte zegary są co najmniej przyzwoite - rdzeń udało mi się podkręcić z standardowych 740MHz do wartości 840MHz a pamięci z 825MHz do 1025MHz. Przyjrzyjmy się więc jak przekłada się to na wydajność w kilku przeprowadzonych przeze mnie testach:
Jak widać na powyższych wykresach wzrost wydajności jest bardziej widoczny i odczuwalny w przypadku OC karty 8800GTS 640MB. PODSUMOWANIE Karta AMD-ATI Radeon HD 2900XT to produkt, który w niejednej grze prezentuje się wręcz znakomicie oferując wydajność zbliżoną do karty GeForce 8800GTX przy jednocześnie nieporównywalnie niższej cenie. Niestety jego olbrzymia bolączką w chwili obecnej są niedopracowane sterowniki a konkretnie obsługa pełnoekranowego wygładzania krawędzi. Jedna z zalet nowej karty zielonych postawiła teraz przed nimi nie lada wyzwanie - w pełni programowalne FSAA musi zostać przez nich okiełznane. W R600 drzemie olbrzymi wręcz potencjał, i to nie tylko za sprawą bardzo dobrze zapowiadające się wydajności ale i atrakcyjnej ceny. Połączenie tych dwóch jakże znaczących cech pozwoli zapomnieć o wysokiej temperaturze pracy czy też wzmożonym zapotrzebowaniu na prąd a hałas towarzyszący pracy Radeona HD 2900XT może w jednej chwili okazać się jednym z najbardziej pożądanych odgłosów wśród szerokiej rzeszy graczy. Niestety pewnym co do dalszych losów nowej karty AMD-ATI nie może być nikt, to co bowiem wydaje się być mankamentem sterowników równie dobrze może okazać się barierą nie do przeskoczenia. W chwili premiery karta ta jest produktem świetnie zapowiadającym się - co nie oznacza, że można ją nazwać świetnym wyborem. Z tym bowiem trzeba się wstrzymać do czasu wyjaśnienia się sprawy wydajności przy włączonym FSAA - R600 po raz kolejny każe więc nam czekać. Tym razem jednak nikt chyba nie ma wątpliwości, że czekać warto! Kto wie, może to kwestia dni... Trzymajcie więc kciuki za nowe sterowniki a ja postaram się trzymać rękę na pulsie i weryfikować postępy programistów AMD-ATI, by w razie potrzeby po raz wtóry zaciągnąć Radeona HD 2900XT do testów.
|  | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
