To drugi z odtwarzaczy sieciowych, przetestowanych na łamach FrazPC, wyposażony w napęd Blu-ray. A właściwe ...pierwszy. W przypadku poprzednika, modelu Popcorn Hour C-200 czytnik BD należał do wyposażenia opcjonalnego. Połączenie rozbudowanych możliwości sieciowych z napędem optycznym to bardzo wygodne rozwiązanie, szczególnie dla kogoś dla kogo nośnik optyczny jest ważnym elementem domowej biblioteki multimedialnej. Co prawda obecne odtwarzacze stacjonarne BD bardzo się zbliżyły możliwościami do odtwarzaczy sieciowych, ale nadal nie oferują takiej wielozadaniowości i funkcjonalności (obsługa protokołów sieciowych, współpraca z dyskami sieciowymi, duża ilość serwisów, usług, dodatkowych aplikacji). Innymi słowy, nadal odtwarzacz sieciowy ma sens, oferuje więcej, gwarantuje zazwyczaj znacznie bardziej rozbudowany support. Piszę o tym wszystkim, ze względu na bohatera niniejszej recenzji. HDI Dune Prime 3.0 to taki all-in-one, który potencjalnie, w ramach jednego urządzenia, oferuje wszystko. Trzeba w tym miejscu podkreślić owo potencjalnie, wiele rzeczy jest jeszcze niedostępnych, producent zapowiada parę ważnych dodatków, takich jak przeglądarka internetowa, dodatkowe serwisy etc. Dodajmy do tego zapowiadaną obsługę tunerów z rejestracją materiału na dysku (niestety, pewnie bez modułu dostępowego CI) i faktycznie może się okazać, że wystarczy jedna, jedyna skrzynka pod telewizorem. Prime ma potencjał, od strony sprzętowej to urządzenie o bardzo dużych możliwościach. Na renderach co prawda prezentuje się (niestety) lepiej, niż w rzeczywistości, jednak i tak wygląda dużo sensowniej niż 90% odtwarzaczy sieciowych, które najchętniej włożylibyśmy głęboko do szafy. Tytuł sugeruje bardzo dobrą obsługę formatu Blu-ray, zaraz przekonamy się czy tak jest w istocie. Innymi słowy, po tym nieco przydługim wstępie, zobaczmy co ma do zaoferowania odtwarzacz Dune Prime 3.0.

W środku i na zewnątrz, czyli co fabryka dała...

Jak widać, sprzęt potencjalnie oferuje bardzo wiele, są tutaj wszystkie rzeczy, które zadowolą nawet najbardziej wybrednego konesera kina domowego z płyty lub pliku. Urządzenie co prawda nie wygląda tak szykownie jak na renderach, można się przyczepić do jakości materiałów, jednak i tak na tle większości tego typu urządzeń można Dune postawić w towarzystwie innego sprzętu AV bez obaw, że na półce pojawi się "ubogi krewny". Sprzęt ma standardowe wymiary dla urządzeń audio-wideo więc śmiało można ustawić go w pobliżu innych skrzynek.  Prime 3.0 jest lekki, cienki, pod klapką zamontowano czytnik BD. Z tyłu znajdziemy komplet złącz, w tym port eSATA oraz absolutna rzadkość w odtwarzaczach sieciowych - analogowe wyjście 7.1 kanałowe dla dźwięku. W środku zaś przewidziano miejsce dla 2.5 calowego dysku twardego. Na froncie umieszczono wyświetlacz - niestety nie jest to mocna strona przetestowanego sprzętu. Jest po pierwsze mały, po drugie niezbyt czytelny. Dużą zaletą jest brak aktywnego chłodzenia. Co prawda producent przewidział ewentualny montaż niewielkiego "śmigiełka", jednak ewentualny montaż pozostawia w gestii użytkownika. Czy trzeba montować wentylator? Otóż nie trzeba. Do testów trafił egzemplarz wyposażony w dysk i nawet w trakcie bardzo intensywnego testowania (płyta, dysk, płyta, przewijanie) Dune nie grzał się nadmiernie. Owszem odtwarzacz po paru godzinach był ciepły, ale nie gorący - można więc spokojnie przyjąć, że mamy tutaj do czynienia ze sprzętem pasywnie chłodzonym. Duży plus.

Popatrzmy jeszcze przez chwilę na to, co widać w środku odtwarzacza. Z prawej strony umieszczono wyodrębniony, całkiem konkretny zasilacz z gniazdkiem w standardzie IEC, odłączanym kablem. Napęd to konstrukcja zmodyfikowana na potrzeby Prime - nie znalazłem żadnych oznaczeń na obudowie. Dysk zamontowany jest na podstawce i choć mówimy o 2.5", zazwyczaj pracujących dość kulturalnie pamięciach masowych, to jednak taka konstrukcja gwarantuje po pierwsze brak wibracji przenoszonych na obudowę, po drugie lepsze warunki termiczne pracy HDD. Złącza analogowe audio są na osobnej płytce, oczywiście nie jest to żadna konstrukcja rodem z zestawów HiFi, ale z drugiej strony w większości odtwarzaczy Blu-ray tak to właśnie, dokładnie wygląda. Trudno zatem oczekiwać bardzo dobrej jakości dźwięku - z drugiej strony ma to "grać" ścieżki filmowe, raczej nie służąc do odsłuchu muzyki. Warto jednak pamiętać, że ktoś, kto zechce uzyskać powiększone o dwa dodatkowe kanały pole dźwiękowe surround, może skorzystać w tym wypadku z analogowych złącz (możliwość podpięcia starszego amplitunera, wzmacniacza stereofonicznego). HDMI niesie ze sobą wiadome ograniczenia odnośnie jakości dźwięku (wspólny zegar dla audio i wideo), alternatywa w przypadku Dune jest obecna, co warto podkreślić. Zaskakująco niepozornie wygląda płytka z układami, pamięcią - jest mała i "pustawa". Okazuje się, że część układów zamontowano na drugiej płytce umiejscowionej pod podestem dla dysku. Przewidziano w przyszłości zastosowanie modułu WiFi - zauważymy na jednej z płytek złącze miniPCI. Ogólnie taka konstrukcja wyraźnie pokazuje, że tutaj raczej nic nie ma prawa się grzać, jest sporo wolnej przestrzeni, poszczególne elementy są odseparowane od siebie (zasilanie, osobna płytka ze złączami audio, podest dla dysku etc). Bardzo przemyślana konstrukcja.

Niestety z niezrozumiałych powodów, całość trafia do klienta, jak poinformował mnie dystrybutor, z plombami. Co to oznacza w praktyce? Ano to, że nie będzie wolno otworzyć obudowy - w przeciwnym wypadku przepadnie najprawdopodobniej gwarancja. To poważna wada, gdy ktoś nie będzie początkowo zainteresowany instalacją dysku. Oczywiście dystrybutor na zamówienie zamontuje dysk, jednak zmusza to klienta do zakupu sprzętu wyposażonego w ten element. I choć faktycznie, jak napisano, trzeba odkręcić sporo śrubek to samo demontowanie obudowy jest moim zdaniem dość proste - znacznie trudniej było w przypadku Popcorna C-200. W środku zaś trudno coś popsuć (montaż dysku nie powinien sprawić żadnych kłopotów). Do mnie trafił egzemplarz testowy bez plomb. Szkoda, że użytkownicy nie będą mogli samodzielnie dokonać upgrade swojego odtwarzacza. Szkoda.

Pilot dobrze leży w dłoni, niestety nie jest podświetlany jak u konkurencji. Układ przycisków nie jest zły, ale przydałoby się jednak powiększyć blok tych, które odpowiadają za odtwarzanie. Są moim zdaniem stanowczo za małe. Dużą zaletą jest "nieprzeładowanie" sterownika. Ogólnie od razu pilot skojarzył mi się z świetnymi sterownikami Panasonica, choć niestety można się jak wyżej przyczepić do wielkości przycisków no i szkoda, że nie zastosowano podświetlania (albo chociaż jakiejś warstwy fluorescencyjnej). Niewątpliwie wpłynie to na komfort oglądania filmów wieczorami, nocą.

Interfejs - "szlachetna" prostota

Ogólnie są dwie szkoły. Jedna mówi o tym, że odtwarzacz XXIw. musi być wyposażony w rozbudowane graficznie, najlepiej z elementami animowanymi, a nawet trójwymiarowymi menu. Tym tropem podąża wielu producentów, wykorzystując liczne narzędzia (także te, za których pomocą projektowano strony www). Druga to dążenie do prostoty, ascetyczny wygląd, przejrzysty i logiczny układ poszczególnych elementów interfejsu. Odtwarzacz Dune to zdecydowanie ta druga z wymienionych szkół. Nie znajdziemy tutaj fajerwerków, można wręcz powiedzieć, że jest to jeden z najprostszych interfejsów jakie znajdziemy w dzisiejszych odtwarzaczach. Układ przypomina menu w jakimś starszym okienkowym systemie operacyjnym. Czy to źle? Moim zdaniem nie, ale w dzisiejszych czasach taki brak "fajerwerków" to bardzo odważna decyzja producenta. Ten zresztą w kolejnych aktualizacjach delikatnie, ale jednak modyfikuje wygląd interfejsu. Mamy dostęp do bardzo wielu opcji, układ poszczególnych zakładek jest logiczny, raczej nie można się pogubić. No i o to w sumie chodzi, ale jak napisałem powyżej... obecnie może to być coś, co zostanie potraktowane jako "wada", nie zaleta urządzenia. Moim zdaniem w niczym to nie przeszkadza (a nawet pomaga szybko nawigować).

Spolszczenie stoi na przyzwoitym poziomie. Cieszą bogate możliwości regulacji obrazu - można bardzo dokładnie dopasować ustawienia... szczerze powiedziawszy, z taką mnogością opcji spotykam się po raz pierwszy w tego typu urządzeniach. Jest nawet możliwość sterowania via HDMI (obsługa standardu HDMI CEC). Jedno drobne zastrzeżenie - użytkownik może poczuć się nieco zagubiony możliwościami ustawień odtwarzacza. Warto zajrzeć do instrukcji (tej po angielsku w pliku .pdf) choć i ona nie rozwiewa wszelkich ewentualnych wątpliwości. Sprzęt wyposażono w prostą przeglądarkę plików, można tworzyć nowe foldery, kasować, przemieszczać pliki (PC, NAS). Upgrade odtwarzacza dokonujemy z poziomu menu za pośrednictwem sieci. Do tej pory, oprócz pierwszej wersji oprogramowania (wariant "stable" - niestety pozbawiony wielu ważnych opcji) pojawiło się kilka modyfikacji o statusie beta. Do chwili zakończenia testów nie była dostępna kolejna "stabilna" wersja, choć ostatnia beta nie sprawiała większych problemów, co warto podkreślić.

Filmów odtwarzanie

Zacznijmy od płyty. Po pierwsze należy Prime 3.0 pochwalić za bardzo szybką pracę w trybie odtwarzania nośników Blu-ray. To jeden z najszybszych odtwarzaczy na rynku, moim zdaniem szybszy niż przetestowane do tej pory urządzenia LG, czy bezpośredni konkurent PH C-200. Już po 20 - 25 sekundach możemy cieszyć się projekcją, szybkością Dune nawiązuje do wzorca, którym jest konsola Sony PS3. I choć z materiałów nadesłanych do mnie wynika, że producent widzi problem z inicjacją złącza HDMI to ja ich jakoś nie doświadczyłem. Ogólnie na kilkanaście odtwarzanych tytułów sprzęt zaliczył jedną poważną wpadkę - Królestwo Niebieskie z niewiadomych powodów spowodowało problemy podczas odtwarzania i nawigowania. Przerywało dźwięk, pojawiły się artefakty, w końcu sprzęt przestał reagować na komendy. To dość stare wydawnictwo, gdzie skorzystano z kompresji MPEG-2HD. Z takim materiałem nie powinno być problemu. W przypadku pozostałych filmów nie było już żadnych potknięć - materiał zapisany w MPEG4 odtwarzał się bezproblemowo. Wyświetlane są informacje o pliku/odtwarzanej płycie, pełne dane na temat parametrów audio, wideo tego co akurat znalazło się w szufladzie, albo jest odtwarzane z dysku / sieci. Niestety napęd nie należy do tych najbardziej kulturalnych - jest wyraźnie słyszalny. Szkoda, bo przecież, jak wyżej wspomniałem, jakiegoś "wyjca" zdołaliśmy uniknąć. Płyty DVD odtwarzane są bez problemu (w obu przypadkach obowiązują kody regionalne - może któryś z producentów zdecyduje się na firmowy sprzęt odtwarzający TANIE płyty ze Stanów?). Jakość obrazu bez zastrzeżeń, choć z DVD mogłoby być moim zdaniem nieco lepiej. Materiały HD wyświetlane są niemalże wzorcowo - zasługa rozbudowanych regulacji, dobrej jakości komponentów oraz właściwego ustawienia fabrycznego odtwarzacza. Czasami zdarza się podczas testów odtwarzaczy, że muszę coś ustawiać w menu plazmy, aby obraz był taki jak trzeba. W tym przypadku nie musiałem niczego takiego robić - to co wyświetlał Dune po wyjęciu z pudełka prezentowało się bardzo dobrze i nie wymagało żadnej ingerencji z mojej strony.

W przypadku plików odtwarzanych z dysków, obrazy nośników nie stanowiły żadnego wyzwania, można było bez problemu nawigować po menu "płyty". Dune odtwarza pełną strukturę obrazu (Blu-ray i DVD). Także te wymagające pliki o bardzo wysokim bitrate (40-50Mbit) odtwarzane są bez zastrzeżeń. Ponownie mam pewne zastrzeżenia do jakości obrazu SD. Wszelkie DivXy o typowej rozdzielczości około 600 na 400 pikseli wyglądały przeciętnie - w porównaniu z WD TV, który posłużył do celów porównawczych, po prostu gorzej. Z matroską nie było problemów, choć w tym wypadku odtwarzacz działał czasami dość ...ociężale. Musiał się chwilkę (dłuższą) zastanowić, zadecydować czy będzie łaskaw odtworzyć zadany materiał. Być może jest to wada wynikająca z testowej, jakby nie patrzeć, wersji firmware. Pewnie właśnie w związku z betą parę plików nie chciało za żadne skarby się odtworzyć, vide trailer Transformers, który do tej pory nie sprawiał problemów w żadnym z wcześniej przetestowanych odtwarzaczy. Warto podkreślić, że o odróżnieniu od najnowszych odtwarzaczy PopcornHour nie ma żadnych problemów z dźwiękiem HD - co ma być odtwarzane, jest odtwarzane. Sprzęt oferuje szerokie możliwości konfiguracji napisów, obsługuje wiele formatów (uprzedzam - nie ma wśród nich formatu .txt). Warto pamiętać, aby koniecznie zmienić opcje w menu - auto nie radzi sobie z naszymi ogonkami, konieczne jest wybranie trybu Europa śr. 1250. Niestety kiepsko wypadło wyświetlanie zdjęć - to pozycja do poprawy. Jakbym nie ustawiał, nie działało wyświetlanie w trybie pokaz slajdów (z zew. dysku). Tylko częściowo działała nawigacja w przypadku wyświetlania fotografii - nie mogłem ich także przewijać w przód i w tył. Poza tym zdjęcia wczytywały się dość wolno.

Muzyki granie

Dune bez problemu radzi sobie z plikami audio HQ. Materiał nieskompresowany, pliki FLAC o wysokim bitrate, utwory o jakości 24 bit 192Hz - wszystko to jest odtwarzane bez problemów. Nie należy tylko przesadzać z ustawieniem głośności w samych Prime 3.0. Po wybraniu wartości powyżej zera (4..5) pojawiają się trzaski, zniekształcenia. Generalnie najlepiej wzmocnienie dźwięku powierzyć amplitunerowi, wzmacniaczowi, ewentualnie telewizorowi (chyba, że jest to Samsung, wtedy lepiej poszukać czegoś co zagra z zew. głośników). Ponownie nie uświadczymy żadnych fajerwerków - oczywiście zazwyczaj podczas odtwarzania włącza się jakaś tapeta, w przypadku Dune można spokojnie zdać się na wyświetlanie informacji o odtwarzanym materiale - na czarnym tle pojawia się stosowana informacja... właściciele plazm będą mogli zaoszczędzić nieco prądu ;-]. Użytkownik, który zapragnie wykorzystać Prime 3.0 w roli odtwarzacza muzycznego może skorzystać z kompletu wyjść (złoconych) z tyłu obudowy. Jest optyk, wyjście koaksialne oraz dwa osobne, analogowe złącza chinch (oprócz wspomnianej baterii 7.1). Tutaj konstruktorzy wzorowali się, zdaje się na droższych urządzeniach stacjonarnych, gdzie także oddziela się sekcję surround od tej  przeznaczonej do odtwarzania stereo. Warto jednak pamiętać, że w środku nie znajdziemy elementów rodem z nawet podstawowego, markowego HiFi. Tak czy inaczej odtwarzanie muzyki i ogólnie dźwięk (także surround) to mocny punkt odtwarzacza.

Funkcji sieciowych działanie

Teoretycznie jest wszystko co znajdziemy u konkurencji (punkt odniesienia - produkty SyaBas). Jednak wystarczy chwila, by przekonać się, że na obecnym etapie rozwoju Prime 3.0 jest bardzo ubogo. Kilka stacji radiowych, niedziałające IPTV (ale planowane - zakładka jest, ewentualnie dostępne tylko w określonych lokalizacjach), brak dostępu do popularnych serwisów społecznościowych. Z drugiej strony zapowiedzi są bardzo ambitne - sprzęt ma otrzymać między innymi wygodną ... przeglądarkę internetową. To, co obecnie trafia coraz częściej do telewizorów, ma umożliwić w przypadku Prime przyjemny kontakt z zasobami globalnej sieci bez konieczności odpalania komputera. Mam tylko pewne wątpliwości jak zostanie rozwiązanie nawigowanie - pilot może okazać się jednak zbyt mało rozbudowany, chyba że producent wraz z firmą opracowującą przeglądarkę wymyślą jakiś sprytny, prosty interfejs. Plany HDI dotyczące rozwoju usług sieciowych zakładają między innymi udostępnienie użytkownikom odtwarzacza lokalnych serwisów wideo (u nas np. IPLA, ONET TV), gdy tylko zostaną podpisane stosowne umowy. Obawiam się jednak, że to bardzo odległa i niezbyt realna perspektywa. Co do przeglądarki - ma wspierać technologię Adobe Flash. Niestety to dopiero będzie. A co jest? Jak wspomniałem powyżej na razie bardzo ubogo. Te kilka stacji internetowych z muzyką, brak dostępu do serwisów - nawet najtańsze urządzenia, takie jak wspomniane wcześniej WD TV (w wariancie z siecią) oferują więcej. Użytkownikowi nie pozostaje nic innego jak tylko uzbroić się w cierpliwość i czekać na stosowne aktualizacje oferty. Odtwarzacz obsługuje uPnP, NFS i Sambę ponadto wyposażono go w klienta Bittorent.

Sieć jest niby gigabitowa, ale nie przekłada się to na osiągane transfery. Podobnie jak w przypadku kukurydzy transfery są na poziomie złącza 100Mbit. Sam producent przyznaje, że obsługa gigabitowego interfejsu jest obecnie w wersji "eksperymentalnej" (informacja w odpowiedniej zakładce w menu odtwarzacza). Tak czy inaczej osiągane transfery są lepsze niż to miało miejsce przy okazji testowania PH C-200. Udało się uzyskać 10MB/s (w PH było to 7.5-8MB/s). Na wstępie wspomniałem o WiFi - w przyszłości ma być dostępny w sprzedaży odpowiedni moduł. Okazuje się jednak, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby skorzystać z adaptera WiFi na USB. W domu mam akurat sieć opartą na produktach D-Linka, w tym adaptery DWA-140. Nie jest to drogie urządzenie (koszt to nieco ponad sto złotych) i działa bez problemu z odtwarzaczem. Można skorzystać ze sprytnie zamontowanego portu USB z prawego boku odtwarzacza. Transfer nie jest oszałamiający - w przypadku laptopa z WMP 11 (uPnP) przesyłałem pliki ze średnią prędkością wynoszącą 2,6-2,7MB/s.

Czas na podsumowanie

Dune Prime 3.0 to sprzęt, który dysponuje sporymi możliwościami, sprzęt stabilny w działaniu, oferujący bardzo dobrą jakość obrazu i dźwięku. Niestety podobnie jak inni producenci klient nabywa produkt, który ma potencjał, ale musi liczyć się z tym, że nowe funkcje (czasami dość podstawowe vide usługi sieciowe) pojawią się dopiero wraz z kolejną aktualizacją firmware. Ma to być w zamierzeniach HDI odtwarzacz umożliwiający pozbycie się wszelkich innych skrzynek - to znaczy odtworzymy za jego pomocą wszystko (także z nośnika), będziemy sobie przeglądali wygodnie sieć, a dodatkowo dojdzie jeszcze PVR via tuner DVB-T podłączany za pomocą USB. Z jednej strony użytkownik może liczyć na rozwój nabytego sprzętu, pojawienie się wielu ciekawych funkcji... z drugiej musi na to wszystko poczekać. Sprzęt prezentuje się nieźle (choć nie tak dobrze jak na obrazkach), nie ma wentylatora, niestety napęd optyczny daje się nieco we znaki podczas pracy. Interfejs może niektórym przypaść do gustu (mnie przypadł), ale rozumiem krańcowo odmienne nastawienie, ktoś kto oczekuje bogatej oprawy graficznej w menu swojego sieciowego playera tego tutaj nie znajdzie. Drobna uwaga na koniec - warto zaopatrzyć się w komplet baterii do pilota, te które oferuje producent lubią przeciekać, co skutkuje wadliwym działaniem sterownika IR.

Dystrybutor obiecuje polską dokumentację i dobrze, że obiecuje, bo mnogość funkcji może być pewnym wyzwaniem, szczególnie dla kogoś gorzej zorientowanego w sprawach dzisiejszych technologii AV. Cena modelu pozbawionego dysku to 1639 złotych. To całkiem sporo. W związku ze wspomnianą niemożnością samodzielnej instalacji dysku twardego, trzeba dołożyć kolejne złotówki, aby kupić Dune Prime z tym przydatnym elementem konfiguracji. Szybko może się okazać, że cena zbliży się do poziomu dwóch tysięcy złotych. To już naprawdę dużo (sprawy nie ułatwia konieczność zakupu droższego i mniej pojemnego od tradycyjnych 3.5 calówek dysku 2.5"). Czy sprzęt wart jest takich nakładów? Odpowiem na to pytanie tak - jeżeli ktoś poszukuje sprzętu odtwarzającego wszystko co popadnie, potencjalnie (podkreślam potencjalnie) integrującego funkcje kilku osobnych urządzeń i doceni pewne oryginalne cechy produktu (które nie każdemu mogą przypaść do gustu) to jest to dobra inwestycja. Nie jest to sprzęt dla każdego, nie jest to odtwarzacz popularny - co do tego nie mam wątpliwości. Na rynku istnieje praktycznie jeden, alternatywny produkt, w postaci przetestowanego wcześniej PH C-200. Który z nich wybrać? To już zależy od naszych indywidualnych preferencji (PH będzie niebawem wyposażony w "fajerwerkowy", flashowy interfejs użytkownika). Producent oferuje dobre wsparcie, choć trzeba uczciwie przyznać, że częstotliwość nowych wersji jest jednak niższa niż w przypadku produktów SyaBas. Z Blu-ray za pan brat? Jak najbardziej, z wyjątkiem opisanej powyżej, drobnej wpadki. (Aktualizacja - od kilkunastu dni jest dostępna nowa, finalna wersja oprogramowania)

SPRZĘT DOSTARCZYŁA FIRMA: HUMAN MEDIA

Autor: Antoni Woźniak